🇵🇱 WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO-EPIDEMIOLOGICZNA

PCA AB 519 • Opole, Polska • 173 metod

Woda i ściekiŻywnośćMikrobiologiaŚrodowiskoMateriałyElektronika
Numer akredytacji
AB 519
Jednostka akredytująca
PCA
Adres
W OPOLU, ul. Mickiewicza 1, 45-367 Opole
Miasto
Opole, Polska

Zakres akredytacji — metody badawcze (173)

Lp. Przedmiot badań Metodyka / Parametry Technika Dokument odniesienia
Metody badawcze
1 Produkty z ryb i owoców morza, Mleko i produkty mleczne, Przetwory zbożowo-mączne, Przekąski na bazie warzyw i zbóż, Wyroby cukiernicze i ciastkarskie, Przetwory owocowe, Przetwory warzywne, Przetwory warzywno-mięsne, Napoje alkoholowe i bezalkoholowe, Tłuszcze roślinne i zwierzęce, Majonezy, musztardy, sosy, Wyroby garmażeryjne i kulinarne, Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, Suplementy diety Zawartość substancji słodzących:
acesulfam K sacharyna aspartam acesulfam-K (1,2 - 3000) mg/kg (mg/l) sacharyna (0,4 - 760) mg/kg (mg/l) aspartam (2,5 - 4000) mg/kg (mg/l)
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją matrycą diodową (HPLC-DAD) PB/BC – 03, wydanie 06 z dnia 15.11.2023 r.
2 Produkty z ryb i owoców morza, Mleko i produkty mleczne, Przetwory zbożowo-mączne, Przekąski na bazie warzyw i zbóż, Wyroby cukiernicze i ciastkarskie, Przetwory owocowe, Przetwory warzywne, Przetwory warzywno-mięsne, Napoje alkoholowe i bezalkoholowe, Tłuszcze roślinne i zwierzęce, Majonezy, musztardy, sosy, Wyroby garmażeryjne i kulinarne, Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, Suplementy diety Zawartość substancji konserwujących:
kwas benzoesowy i sole kwasu benzoesowego w przeliczeniu na kwas benzoesowy kwas sorbowy i sole kwasu sorbowego w przeliczeniu na kwas sorbowy kwas benzoesowy i sole kwasu benzoesowego w przeliczeniu na kwas benzoesowy Zakres (1,5 - 4000) mg/kg (mg/l) kwas sorbowy i sole kwasu sorbowego w przeliczeniu na kwas sorbowy (1,0 - 3000) mg/kg (mg/l)
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją matrycą diodową (HPLC-DAD) PB/BC – 03, wydanie 06 z dnia 15.11.2023 r.
3 Napoje bezalkoholowe, Wyroby cukiernicze (karmelki), Suplementy diety Zawartość kofeiny
Zakres (3,0 - 1000) mg/l (mg/kg)
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją matrycą diodową (HPLC-DAD) PB/BC – 03, wydanie 06 z dnia 15.11.2023 r.
4 Produkty zbożowe dla dzieci i przetworzona żywność na bazie zbóż dla niemowląt i małych dzieci Zawartość mikotoksyn: toksyna T-2, HT-2
toksyna T-2 (1,25 - 10,0) μg/kg toksyna HT-2 (1,25 - 10,0) μg/kg
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją tandemową spektrometrią mas (LC- MS/MS) suma toksyn (z obliczeń) PB/BC – 52, wydanie 03 z dnia 30.04.2024 r.
5 Zboża i przetwory zbożowe Zawartość mikotoksyn: toksyna T-2, HT-2
toksyna T-2 (2,5 - 180) μg/kg toksyna HT-2 (2,5 - 125) μg/kg
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją tandemową spektrometrią mas (LC- MS/MS) suma toksyn (z obliczeń) PB/BC – 52, wydanie 03 z dnia 30.04.2024 r.
6 Żywność E Zawartość barwników Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją fotodiodową (HPLC-DAD) PB/BC – 07
7 Żywność E Zawartość mikotoksyn Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją fotodiodową (HPLC-DAD) Wydawnictwa Metodyczne PZH, 2005
8 Żywność E Zawartość mikotoksyn Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją fluorescencyjną (HPLC-FLD) Wydawnictwa Metodyczne PZH, 2005 Normy Procedury badawcze
9 Żywność E Zawartość metali Metoda absorpcyjnej spektrometrii atomowej z atomizacją elektrotermiczną (ETAAS) PB/BC – 45
10 Żywność E Zawartość metali Metoda płomieniowej absorpcyjnej spektrometrii atomowej (FAAS) Wydawnictwo Instytutu Żywności i Żywienia, 1997 PB/BC – 45
11 Żywność E Zawartość rtęci Metoda absorpcyjnej spektrometrii atomowej z generowaniem zimnych par (CVAAS) PB/BC – 13
12 Żywność E Zawartość arsenu Metoda absorpcyjnej spektrometrii atomowej z generowaniem wodorków (HGAAS) PB/BC – 22
13 Żywność E Zawartość metali Metoda spektrometrii mas z plazmą wzbudzoną indukcyjnie (ICP-MS) PN-EN 17851
14 Żywność E Zawartość pozostałości pestycydów Metoda chromatografii gazowej z detekcją wychwytu elektronów (GC-ECD) i detekcją tandemową spektrometrią mas (GC-MS/MS); Metoda chromatografii cieczowej z detekcją tandemową spektrometrią mas (LC-MS/MS) Normy
15 Żywność E Analiza sensoryczna produktów żywnościowych Metoda opisowa PB/BC-31
16 Żywność E Obecność Salmonella spp. Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PN-EN ISO 6579-1
17 Żywność E Obecność drobnoustrojów Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym Normy
18 Żywność E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
19 Żywność E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew powierzchniowy) Normy
20 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Obecność Salmonella spp. Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PN-EN ISO 6579-1
21 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Obecność drobnoustrojów Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym Normy
22 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
23 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie metali: Glinu, ołowiu, kadmu, chromu, niklu
Al (4,00 - 400) μg/l Pb (2,0 - 10) μg/l Cd (0,6 - 5) μg/l Cr (2,0 - 50) μg/l Ni (5,0 - 50) μg/l
Metoda elektrotermicznej absorpcyjnej spektrometrii atomowej (ETAAS) PB/BC – 42, wydanie 03 z dnia 15.02.2016 r.
24 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu Kjeldahla
Zakres (0,30-10) mg/l
Metoda miareczkowa PN-EN 25663:2001
25 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Sumaryczna zawartość wapnia i magnezu (twardość ogólna)
Zakres (3,0 - 800) mg/l CaCO3
Metoda miareczkowa PN-ISO 6059:1999
26 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie wapnia
Zakres (1 - 100) mg/l
Metoda miareczkowa PN-ISO 6058:1999
27 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie magnezu
Zakres (1 - 125) mg/l Z obliczeń
PN-C-04554-4:1999
28 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie tlenu rozpuszczonego
Zakres (0,2 - 20,0) mg/l
Metoda miareczkowa PN-EN 25813:1997
29 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chlorków
Zakres (5,00 - 400) mg/l
Metoda miareczkowa PN-ISO 9297:1994
30 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Indeks nadmanganianowy
Zakres (0,56 - 10) mg/l O2
Metoda miareczkowa PN-EN ISO 8467:2001
31 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Biochemiczne zapotrzebowanie tlenu po n dniach (BZTn)
Zakres (0,5 - 6,0) mg/l
Metoda miareczkowa PN-EN 1899-2:2002
32 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu azotanowego
Zakres (0,04 - 45,10) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-08:1982
33 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotanów
Zakres (0,18 - 200,0) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-08:1982
34 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotynów
Zakres (0,010 - 0,80) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 26777:1999
35 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu azotynowego
Zakres (0,004 - 0,250) mg/l z obliczeń
PN-EN 26777:1999
36 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu amonowego
Zakres (0,03 - 3,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
37 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie jonu amonowego
Zakres (0,040 - 3,86) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
38 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru wolnego,
Zakres (0,05 - 6,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
39 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru ogólnego
Zakres (0,05 - 6,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
40 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru związanego (z obliczeń) PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
41 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie żelaza
Zakres (15,0 - 2000) μg/l Zakres (0,015 - 2,0) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-ISO 6332:2001+Ap1:2016-06
42 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Barwa
Zakres (5 - 70) mg/l Pt
Metoda wizualna PN-EN ISO 7887: 2012+Ap1:2015-06; metoda D
43 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Mętność
Zakres (0,02 - 500) NTU
Metoda nefelometryczna PN-EN ISO 7027-1:2016-09
44 Woda, Woda do spożycia przez ludzi pH
Zakres 2,0 - 12,0
Metoda potencjometryczna PN-EN ISO 10523:2012
45 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Przewodność elektryczna właściwa
Zakres (5,00 - 3000) μS/cm
Metoda konduktometryczna PN-EN 27888:1999
46 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie fluorków, chlorków, azotynów, azotanów, siarczanów i fosforanów
fluorki (0,050 - 4,0) mg/l chlorki (1,00 - 500) mg/l azotyny (0,010 - 3,00) mg/l azotany (1,00 - 500) mg/l siarczany (1,00 - 500) mg/l fosforany (0,050 - 4,0) mg/l
Metoda chromatografii jonowej z detekcją konduktometryczną (IC-CD) PN-EN ISO 10304-1:2009+AC:2012
47 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chlorynów i chloranów
Chloryny (0,050 - 1,5) mg/l Chlorany (0,050 - 1,5) mg/l
Metoda chromatografii jonowej z detekcją konduktometryczną (IC-CD) PN-EN ISO 10304-4: 2022-08
48 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie bromianów
Bromiany (2,5 - 50) μg/l
Metoda chromatografii jonowej z detekcją konduktometryczną (IC-CD) PN-EN ISO 15061: 2003
49 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych
fluoranten (0,0010 - 0,016) μg/l Zakres (0,000001 - 0,000016) mg/l benzeno(b)fluoranten (0,0010 - 0,016) μg/l (0,000001 - 0,000016) mg/l benzeno(k)fluoranten (0,0010 - 0,016) μg/l (0,000001 - 0,000016) mg/l benzo(a)piren (0,0010 - 0,016) μg/l (0,000001 - 0,000016) mg/l benzeno(ghi)perylen (0,0010 - 0,016) μg/l (0,000001 - 0,000016) mg/l indeno (1,2,3-c,d)piren (0,0010 - 0,016) μg/l (0,000001 - 0,000016) mg/l
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją fluorescencyjną (HPLC-FLD) PB/BC – 18, wydanie 03 z dnia 19.09.2023 r.
50 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie trójhalometanów
chloroform (1,5 - 175) μg/l Zakres (0,0015 - 0,175) mg/l bromodichlorometan (1,5 - 175) μg/l (0,0015 - 0,175) mg/l dibromochlorometan (1,5 - 184) μg/l (0,0015 - 0,184) mg/l bromoform (1,5 - 0,180) μg/l (0,0015 - 0,180) mg/l
Metoda chromatografii gazowej z detekcją wychwytu elektronów (GC-ECD) PB/BC – 59 wydanie 01 z dnia 12.06.2024 r.
51 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie 1,2-dichloroetanu, trichloroetenu i tetrachloroetenu
Zakres 1,2-dichloroetan (0,90 - 6,0) μg/l trichloroeten (0,50 - 10) μg/l tetrachloroeten (0,50 - 10) μg/l
Metoda chromatografii gazowej z detekcją wychwytu elektronów (GC-ECD) PB/BC – 59 wydanie 01 z dnia 12.06.2024 r.
52 Woda na pływalniach Potencjał redox (oksydoredukcyjny) przy elektrodzie Ag/AgCl 3,5 mol/l KCl
Zakres (200 - 800) mV
Metoda potencjometryczna PB/BC – 55 Wydanie 03 z dnia 02.10.2023 r.
53 Woda E Stężenie pestycydów Metoda chromatografii gazowej z detekcją wychwytu elektronów (GC-ECD) PB/BC – 26
54 Woda E Stężenie metali Metoda spektrometrii mas z plazmą wzbudzoną indukcyjnie (ICP-MS) PN-EN ISO 17294-2
55 Woda E Liczba drobnoustrojów Metoda filtracji membranowej Normy
56 Woda E Liczba gronkowców koagulazo-dodatnich Metoda filtracji membranowej Metodyka PZH ZHK, 2007
57 Woda E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
58 Woda E Najbardziej prawdopodobna liczba drobnoustrojów Metoda NPL Normy
59 Woda E Najbardziej prawdopodobna liczba drobnoustrojów Metoda zminiaturyzowana (NPL) Normy
60 Środowisko pracy - oświetlenie elektryczne we wnętrzach i na zewnątrz Natężenie oświetlenia
Zakres (5 - 10000) lx
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-83/E-04040.03
61 Środowisko pracy - oświetlenie elektryczne we wnętrzach i na zewnątrz Równomierność oświetlenia (z obliczeń) PN-83/E-04040.03
62 Środowisko pracy - hałas Równoważny poziom dźwięku A
Zakres (30 - 135) dB Maksymalny poziom dźwięku A Zakres (30 - 135) dB Szczytowy poziom dźwięku C Zakres (56 - 135) dB
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-N-01307:1994 | PN-EN ISO 9612: 2011 z wyłączeniem metody obejmującej strategię 2 i 3 punkt 10 i 11
63 Środowisko pracy - hałas Poziom ekspozycji na hałas odniesiony do:
8-godz. dobowego wymiaru czasu pracy przeciętnego tygodniowego wymiaru czasu pracy (z obliczeń)
PN-N-01307:1994 | PN-EN ISO 9612: 2011 z wyłączeniem metody obejmującej strategię 2 i 3 punkt 10 i 11
64 Środowisko pracy, Drgania o ogólnym działaniu na organizm człowieka Skuteczne ważone częstotliwościowo przyspieszenie drgań
Zakres (0,02 - 10) m/s2
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-EN 14253 +A1:2011
65 Środowisko pracy, Drgania o ogólnym działaniu na organizm człowieka Ekspozycja dzienna, wyrażona w postaci równoważnego energetycznie dla 8- godzin działania skutecznego, skorygowanego częstotliwościowo przyspieszenia drgań, dominującego wśród przyspieszeń drgań, wyznaczonych dla trzech składowych kierunkowych z uwzględnieniem właściwych współczynników (1.4awx, 1.4awy, awz), Ekspozycja trwająca 30 minut i krócej, wyrażona w postaci skutecznego, ważonego częstotliwościowo przyspieszenia drgań, dominującego wśród przyspieszeń drgań, wyznaczonych dla trzech składowych kierunkowych z uwzględnieniem właściwych współczynników (1.4 ahwx, 1.4 ahwx, ahwz) (z obliczeń) PN-EN 14253 +A1:2011
66 Środowisko pracy, Drgania działające na organizm człowieka przez kończyny górne Skuteczne ważone częstotliwościowo przyspieszenie drgań
Zakres (0,06 - 50) m/s2
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-EN ISO 5349-1:2004 | PN-EN ISO 5349-2:2004 | PN-EN ISO 5349-2:2004/A1:2015-11
67 Środowisko pracy, Drgania działające na organizm człowieka przez kończyny górne Ekspozycja dzienna, wyrażona w postaci równoważnej energetycznie dla 8- godzin działania sumy wektorowej skutecznych, skorygowanych częstotliwościowo przyspieszeń drgań, wyznaczonych dla trzech składowych kierunkowych. (ahwx, ahwy, ahwz), Ekspozycja trwająca 30 minut i krócej, wyrażona w postaci sumy wektorowej skutecznych, ważonych częstotliwościowo przyspieszeń drgań, wyznaczonych dla trzech składowych kierunkowych (ahwx, ahwy, ahwz) (z obliczeń) PN-EN ISO 5349-1:2004 | PN-EN ISO 5349-2:2004 | PN-EN ISO 5349-2:2004/A1:2015-11
68 Środowisko pracy - mikroklimat umiarkowany Temperatura powietrza
Zakres (10 - 30) °C Temperatura poczernionej kuli Zakres (10 - 40) °C Wilgotność powietrza Zakres (25 - 75) % Prędkość powietrza Zakres (0,15 - 1,0) m/s
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-EN ISO 7730:2006
69 Środowisko pracy - mikroklimat umiarkowany Wskaźnik PMV, Wskaźnik PPD (z obliczeń) PN-EN ISO 7730:2006
70 Środowisko pracy - mikroklimat gorący Temperatura powietrza
Zakres (10 - 50) °C Temperatura poczernionej kuli Zakres (10 - 50) °C Temperatura wilgotna naturalna Zakres (10 - 50) °C
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-EN ISO 7243:2018-01
71 Środowisko pracy - mikroklimat gorący Wskaźnik WBGT, Wskaźnik WBGTeff (z obliczeń) PN-EN ISO 7243:2018-01
72 Środowisko pracy - mikroklimat zimny Temperatura powietrza
Zakres (-30 - +10) °C Temperatura poczernionej kuli Zakres (-30 - +10) °C Wilgotność powietrza Zakres (25 - 75) % Prędkość powietrza Zakres (0,2 - 5) m/s
Metoda pomiarowa bezpośrednia PN-EN ISO 11079:2008
73 Środowisko pracy - mikroklimat zimny Wskaźnik IREQ min, Wskaźnik IREQ neutral, Wskaźnik twc (z obliczeń) PN-EN ISO 11079:2008
74 Środowisko pracy - powietrze Stężenie tlenku węgla
Zakres (2,3 - 120) mg/m3 Zakres (2 - 102) ppm
Metoda elektrochemiczna PB/BC – 36, wydanie 03 z dnia 28.04.2022 r.
75 Środowisko pracy - powietrze Stężenie tlenku azotu
Zakres (0,15 - 8,0) μg w próbce Zakres (0,22 - 11,5) mg/m3
Metoda spektrofotometryczna PN-Z-04009-11:2008
76 Środowisko pracy - powietrze Stężenie ditlenku azotu
Zakres (0,15 - 8,0) μg w próbce Zakres (0,07 - 3,5) mg/m3
Metoda spektrofotometryczna PN-Z-04009-11:2008
77 Środowisko pracy - powietrze Stężenie tlenków żelaza w przeliczeniu na Fe tlenek żelaza (III) tlenek żelaza (II) tetratlenek triżelaza
frakcja wdychalna Zakres (0,06 - 10) mg/m3 frakcja respirabilna Zakres (0,06 - 10) mg/m3
Metoda absorpcyjnej płomieniowej spektrometrii atomowej (FAAS) PN-Z-04469:2015-10
78 Środowisko pracy - powietrze Stężenie manganu i jego związków nieorganicznych w przeliczeniu na Mn
frakcja wdychalna frakcja respirabilna Zakres (0,003 - 1,0) mg/m3
Metoda płomieniowej absorpcyjnej spektrometrii atomowej (FAAS) PN-Z-04472:2015-10 | PN-Z-04472:2015-10/Ap1
79 Środowisko pracy - powietrze Stężenie formaldehydu
Zakres (0,030 - 1,6) mg/m3 metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją matrycą diodową (HPLC-DAD)
Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy, 1999 r., nr 22, s. 96-100
80 Środowisko pracy - powietrze Stężenie rozpuszczalników organicznych
aceton (3 - 2700) mg/m3 benzen (0,05 - 3,4) mg/m3 octan n-butylu (2 - 900) mg/m3 octan etylu (3 - 2600) mg/m3 etylobenzen (2 - 900) mg/m3 o- ksylen (1,0 - 400) mg/m3 m- ksylen (1,0 - 400) mg/m3 p- ksylen (1,0 - 400) mg/m3 toluen (1 - 480) mg/m3 trichloroeten (0,5 - 300) mg/m3
Metoda chromatografii gazowej z detekcją płomieniowo-jonizacyjną (GC-FID) PB/BC – 21, wydanie 05 z dnia 27.03.2024 r.
81 Środowisko pracy - powietrze Pobieranie próbek do oceny narażenia zawodowego na:
pyły przemysłowe frakcja wdychalna frakcja respirabilna substancje organiczne, w tym frakcja wdychalna substancje nieorganiczne, w tym frakcja wdychalna frakcja respirabilna metale i ich związki, w tym frakcja wdychalna frakcja respirabilna
Metoda dozymetrii indywidualnej PN-Z-04008-7:2002+ Az1:2004
82 Środowisko pracy - powietrze Wskaźnik narażenia (z obliczeń) PN-Z-04008-7:2002+ Az1:2004
83 Środowisko pracy - powietrze Stężenie pyłowych czynników szkodliwych dla zdrowia- frakcja wdychalna:
apatyty i fosforyty -cement portlandzki ditlenek tytanu -grafit naturalny grafit syntetyczny krzemionka bezpostaciowa i syntetyczna pyły drewna pyły mąki pyły niesklasyfikowane ze względu na toksyczność pyły organiczne pochodzenia zwierzęcego i roślinnego z wyjątkiem pyłów drewna oraz mąki sadza techniczna talk węgiel (kamienny, brunatny) węglan magnezu wapnia (dolomit) węglik krzemu, niewłóknisty Zakres (0,10 - 17) mg/m3
Metoda grawimetryczna PN-Z-04507:2022-05 | PN-Z-04507:2022-05/Ap1:2022-08
84 Środowisko pracy - powietrze Stężenie pyłowych czynników szkodliwych dla zdrowia- frakcja respirabilna:
apatyty i fosforyty -cement portlandzki -grafit naturalny krzemionka bezpostaciowa i syntetyczna pyły organiczne pochodzenia zwierzęcego i roślinnego z wyjątkiem pyłów drewna oraz mąki talk węgiel (kamienny, brunatny) Zakres (0,10 - 24) mg/m3
Metoda grawimetryczna PN-Z-04508:2022-05 | PN-Z-04508:2022-05/Ap1:2022-08
85 Woda, Woda powierzchniowa, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie aktywności radionuklidu 137Cs
Zakres (0,1 - 10000) Bq/dm3 Zakres (0,1 - 10000) Bq/kg
Metoda spektrometrii promieniowania gamma PB/BC – 05, wydanie 05 z dnia. 23.07.2025 r.
86 Mleko i przetwory mleczne, Mięso i przetwory mięsne, Warzywa, owoce, grzyby, Drób i przetwory drobiarskie, Jaja i ich przetwory, ryby, Ziarna zbóż i przetwory zbożowo-mączne, Pasze surowe Stężenie aktywności radionuklidu 137Cs
Zakres (1,0 - 10000) Bq/dm3 Zakres (1,0 - 10000) Bq/kg
Metoda spektrometrii promieniowania gamma PB/BC – 05, wydanie 05 z dnia. 23.07.2025 r.
87 Woda, Woda powierzchniowa, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie aktywności radionuklidu 137Cs
Zakres (0,1 - 1500) Bq/dm3 Zakres (0,1 - 1500) Bq/kg
Metoda spektrometrii promieniowania gamma PN-EN ISO 20042:2022-01 | PN-EN ISO 10703:2021-12
88 Mleko i przetwory mleczne, Mięso i przetwory mięsne, Warzywa, owoce, grzyby, Drób i przetwory drobiarskie, Jaja i ich przetwory, ryby, Ziarna zbóż i przetwory zbożowo-mączne, Pasze surowe Stężenie aktywności radionuklidu 137Cs
Zakres (0,1 - 1500) Bq/dm3 Zakres (0,1 - 1500) Bq/kg
Metoda spektrometrii promieniowania gamma PN-EN ISO 20042:2022-01
89 Kał, wymaz z odbytu Obecność i identyfikacja pałeczek z rodzaju Salmonella i Shigella Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PB/OM – 05, wydanie 06 z dnia 23.09.2025 r. | na podstawie publikacji metodycznych i instrukcji producenta testów
90 Kał, wymaz z odbytu Obecność i identyfikacja patogennych pałeczek jelitowych, Escherichia coli i Yersinia spp Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PB/OM – 17, wydanie 08 z dnia 23.09.2025 r. | na podstawie publikacji metodycznych i instrukcji producenta testów
91 Kał, wymaz z odbytu Obecność i identyfikacja bakterii z rodzaju Campylobacter Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym P B /OM – 19, wydanie 07 z dnia 23.09.2025 r. | na podstawie publikacji metodycznych
92 Kał Obecność Norowirusów Metoda immunoenzymatyczna (ELISA) PB/OM – 26, wydanie 04 z dnia 26.08.2025 r. w oparciu o instrukcję producenta testu
93 Mięso i przetwory mięsne w tym, Ryby, owoce morza i ich przetwory, Ziarna zbóż i przetwory zbożowo- mączne, Suplementy diety, Wyroby cukiernicze i ciastkarskie, Koncentraty spożywcze, Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego Zawartość azotu ogólnego
Zakres (0,03 - 8,50) % Zawartość białka z obliczeń
Metoda miareczkowa PN-75/A-04018
94 Mięso i przetwory mięsne w tym ryby, owoce morza i ich przetwory Zawartość azotynów jako NaNO2
Zakres (2 - 280) mg/kg Zawartość azotanów jako NaNO3 Zakres (10 - 400) mg/kg
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 35, wydanie 01 z dnia 02.07.2007 r.
95 Mięso i przetwory mięsne w tym ryby, owoce morza i ich przetwory Zawartość fosforu ogólnego jako P2O5
Zakres (0,01 - 0,80) % Zakres (0,1 - 8,0) g/kg
Metoda wagowa PN-A-82060:1999
96 Mięso i przetwory mięsne w tym ryby, owoce morza i ich przetwory Zawartość fosforu dodanego jako P2O5
Zakres (0,01 - 0,80) % Zakres (0,1 - 8,0) g/kg Z obliczeń
PN-A-82060:1999
97 Owoce, warzywa i ich przetwory Zawartość azotanów jako NO3 -
Zakres (2 - 10000) mg/kg
Metoda spektrofotometryczna PN-A-75112:1992
98 Mleko i przetwory mleczne – produkty dla niemowląt i małych dzieci Zawartość azotanów jako NO3 -
Zakres (2 - 270) mg/kg
Metoda spektrofotometryczna PN-EN ISO 14673-1:2004/ Ap1:2007
99 Mleko i przetwory mleczne – sery Zawartość azotanów jako NO3 -
Zakres (6 - 100) mg/kg
Metoda spektrofotometryczna PN-EN ISO 14673-1:2004/ Ap1:2007
100 Wina i miody pitne Zawartość dwutlenku siarki jako SO2
Zakres (5 - 570) mg/l
Metoda miareczkowa PN-A-79120-10:1990
101 Przetwory warzywne Zawartość dwutlenku siarki jako SO2
Zakres (12 - 1180) mg/kg
Metoda miareczkowa PN-A-75101-23:1990 z wyłączeniem punktu 2.3.a i 3. Az 2:2002
102 Suszone owoce Zawartość siarczynów i dwutlenku siarki jako SO2
Zakres (10 - 4460) mg/kg
Metoda miareczkowa po destylacji PN-EN 1988-1:2001
103 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Sumaryczna zawartość wapnia i magnezu (twardość ogólna)
Zakres (5,0 - 600) mg/l CaCO3
Metoda miareczkowa PN-ISO 6059:1999
104 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie wapnia
Zakres (2,0 - 100) mg/l
Metoda miareczkowa PN-ISO 6058:1999
105 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie magnezu
Zakres (1,5 - 100) mg/l Z obliczeń
PN-C-04554-4:1999
106 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chlorków
Zakres (5,00 - 400) mg/l
Metoda miareczkowa PN-ISO 9297:1994
107 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Indeks nadmanganianowy
Zakres (0,50 - 10) mg/l O2
Metoda miareczkowa PN-EN ISO 8467:2001
108 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu azotanowego
Zakres (0,04 - 45,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-82/C-04576.08
109 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotanów
Zakres (0,18 - 200,0) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-82/C-04576.08
110 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotynów
Zakres (0,0080 - 0,66) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 26777:1999
111 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu azotynowego
Zakres (0,0020 - 0,20) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 26777:1999
112 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu amonowego
Zakres (0,040 - 2,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
113 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie jonu amonowego
Zakres (0,050 - 2,56) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
114 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru wolnego,
Zakres (0,03 - 6,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
115 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru ogólnego
Zakres (0,03 - 6,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
116 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru związanego (z obliczeń) PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
117 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie żelaza
Zakres (40,0 - 3000) μg /l Zakres (0,0400 - 3,000) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-ISO 6332:2001+ Ap1:2016-06
118 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie fluorków
Zakres (0,10 - 10) mg/l
Metoda potencjometryczna PB/BC – 30, wydanie 02 z dnia 04.02.2008 r.
119 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Mętność
Zakres (0,02 - 20) NTU
Metoda nefelometryczna PN-EN ISO 7027-1:2016-09
120 Woda, Woda do spożycia przez ludzi pH
Zakres 2,0 - 12,0
Metoda potencjometryczna PN-EN ISO 10523:2012
121 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Przewodność elektryczna właściwa
Zakres (1 - 100 000) μS/cm
Metoda konduktometryczna PN-EN 27888:1999
122 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Barwa
Zakres (5 - 70) mg/l Pt
Metoda wizualna PN-EN ISO 7887:2012+Ap1:2015-06; metoda D
123 Woda na pływalniach Potencjał redox (oksydoredukcyjny) przy elektrodzie Ag/AgCl 3,5 mol/l KCl
Zakres (270 - 800) mV
Metoda potencjometryczna PB/BC – 55 Wydanie 03 z dnia 02.10.2023 r.
124 Żywność E Obecność Salmonella spp. Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PN-EN ISO 6579-1
125 Żywność E Obecność drobnoustrojów Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym Normy
126 Żywność E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
127 Żywność E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew powierzchniowy) Normy
128 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Obecność Salmonella spp. Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PN-EN ISO 6579-1
129 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Obecność drobnoustrojów Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym Normy
130 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
131 Woda E Liczba drobnoustrojów Metoda filtracji membranowej Normy
132 Woda E Liczba gronkowców koagulazo-dodatnich Metoda filtracji membranowej Metodyka PZH ZHK, 2007
133 Woda E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
134 Woda E Najbardziej prawdopodobna liczba drobnoustrojów Metoda NPL Normy
135 Woda E Najbardziej prawdopodobna liczba drobnoustrojów Metoda zminiaturyzowana (NPL) Normy
136 Sól kuchenna Zawartość jodu
Zakres (5 - 50) mg I-/kg Zawartość jodku potasu i jodanu potasu (z obliczeń)
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 49, wydanie 01 z dnia 12.03.2012 r.
137 Próbki żywności pochodzenia roślinnego - o wysokiej zawartości wody - o wysokiej zawartości kwasu i wysokiej zawartości wody - o wysokiej zawartości skrobi i/lub białka oraz niskiej zawartości białka i tłuszczu - produkty zbożowe dla dzieci Zawartość ditiokarbaminianów i disiarczku tiuramu wyrażona jako CS2
Zakres (0,2 - 5,0) mg/kg CS2
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 12396-1:2002
138 Próbki żywności pochodzenia roślinnego - o wysokiej zawartości wody - o wysokiej zawartości kwasu i wysokiej zawartości wody - o wysokiej zawartości skrobi i/lub białka oraz niskiej zawartości białka i tłuszczu - produkty zbożowe dla dzieci Zawartość ditiokarbaminianów i disiarczku tiuramu wyrażona jako CS2
Zakres (0,01 - 0,2) mg/kg CS2
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 12396-3:2002
139 Oleje i tłuszcze roślinne oraz zwierzęce Liczba kwasowa
Zakres (0,05 - 70,0) mg/g KOH
Metoda miareczkowa PN-EN ISO 660:2010 z wył. punktu 9.2 i 9.3
140 Oleje i tłuszcze roślinne oraz zwierzęce Liczba nadtlenkowa
Zakres (0,1 - 30,0) milirównoważników tlenu aktywnego/kg
Metoda miareczkowa PN-EN ISO 3960:2012
141 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Sumaryczna zawartość wapnia i magnezu (twardość ogólna)
Zakres (5 - 600) mg/l CaCO3
Metoda miareczkowa PN-ISO 6059:1999
142 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie wapnia
Zakres (2 - 100) mg/l
Metoda miareczkowa PN-ISO 6058:1999
143 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie magnezu
Zakres (1 - 125) mg/l Z obliczeń
PN-C-04554-4:1999
144 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chlorków
Zakres (5,00 - 400) mg/l
Metoda miareczkowa PN-ISO 9297:1994
145 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Indeks nadmanganianowy
Zakres (0,50 - 10) mg/l O2
Metoda miareczkowa PN-EN ISO 8467:2001
146 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu azotanowego
Zakres (0,1 - 45,25) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-08:1982
147 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotanów
Zakres (0,44 - 200) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-08:1982
148 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotynów
Zakres (0,01 - 0,82) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 26777:1999
149 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu azotynowego
Zakres (0,003 - 0,25) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-EN 26777:1999
150 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie azotu amonowego
Zakres (0,04 - 2,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
151 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie jonu amonowego
Zakres (0,05 - 2,57) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
152 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru wolnego
Zakres (0,03 - 4,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
153 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru ogólnego
Zakres (0,03 - 6,00) mg/l
Metoda spektrofotometryczna PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
154 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie chloru związanego (z obliczeń) PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r. | na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
155 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Stężenie żelaza
Zakres (14 - 5000) μg/l
Metoda spektrofotometryczna PN-ISO 6332:2001+ Ap1:2016-06
156 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Mętność
Zakres (0,02 - 100) NTU
Metoda nefelometryczna PN-EN ISO 7027-1:2016-09
157 Woda, Woda do spożycia przez ludzi pH
Zakres 2,0 - 12,0
Metoda potencjometryczna PN-EN ISO 10523:2012
158 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Przewodność elektryczna właściwa
Zakres (5 - 3000) μS/cm
Metoda konduktometryczna PN-EN 27888:1999
159 Woda, Woda do spożycia przez ludzi Barwa
Zakres (5 - 70) mg/l Pt
Metoda wizualna PN-EN ISO 7887:2012+Ap1:2015-06; metoda D
160 Woda na pływalniach Potencjał redox (oksydoredukcyjny) przy elektrodzie Ag/AgCl 3,5 mol/l KCl
Zakres (200 - 800) mV
Metoda potencjometryczna PB/BC – 55 Wydanie 03 z dnia 02.10.2023 r.
161 Żywność E Obecność Salmonella spp. Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PN-EN ISO 6579-1
162 Żywność E Obecność drobnoustrojów Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym Normy
163 Żywność E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
164 Żywność E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew powierzchniowy) Normy
165 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Obecność Salmonella spp. Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PN-EN ISO 6579-1
166 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Obecność drobnoustrojów Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym Normy
167 Próbki środowiskowe z obszarów produkcji żywności i obrotu żywnością E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
168 Woda E Liczba drobnoustrojów Metoda filtracji membranowej Normy
169 Woda E Liczba gronkowców koagulazo-dodatnich Metoda filtracji membranowej Metodyka PZH ZHK, 2007
170 Woda E Liczba drobnoustrojów Metoda płytkowa (posiew wgłębny) Normy
171 Woda E Najbardziej prawdopodobna liczba drobnoustrojów Metoda zminiaturyzowana (NPL) Normy
172 Kał, wymaz z odbytu Obecność i identyfikacja pałeczek z rodzaju Salmonella i Shigella Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PB/OM – 05, wydanie 06 z dnia 23.09.2025 r. | na podstawie publikacji metodycznych i instrukcji producenta testów
173 Kał, wymaz z odbytu Obecność i identyfikacja patogennych pałeczek jelitowych: Escherichia coli i Yersinia spp Metoda hodowlana z potwierdzeniem biochemicznym i serologicznym PB/OM – 17, wydanie 08 z dnia 23.09.2025 r. | na podstawie publikacji metodycznych i instrukcji producenta testów

Normy referencyjne (89)

Metodyka PZH ZHK, 2007
Normy
P B /OM – 19, wydanie 07 z dnia 23.09.2025 r.
PB/BC – 03, wydanie 06 z dnia 15.11.2023 r.
PB/BC – 05, wydanie 05 z dnia. 23.07.2025 r.
PB/BC – 07
PB/BC – 13
PB/BC – 18, wydanie 03 z dnia 19.09.2023 r.
PB/BC – 21, wydanie 05 z dnia 27.03.2024 r.
PB/BC – 22
PB/BC – 26
PB/BC – 30, wydanie 02 z dnia 04.02.2008 r.
PB/BC – 35, wydanie 01 z dnia 02.07.2007 r.
PB/BC – 36, wydanie 03 z dnia 28.04.2022 r.
PB/BC – 42, wydanie 03 z dnia 15.02.2016 r.
PB/BC – 45
PB/BC – 49, wydanie 01 z dnia 12.03.2012 r.
PB/BC – 52, wydanie 03 z dnia 30.04.2024 r.
PB/BC – 54 wydanie 03 z dnia 20.09.2023 r.
PB/BC – 55 Wydanie 03 z dnia 02.10.2023 r.
PB/BC – 59 wydanie 01 z dnia 12.06.2024 r.
PB/BC-31
PB/OM – 05, wydanie 06 z dnia 23.09.2025 r.
PB/OM – 17, wydanie 08 z dnia 23.09.2025 r.
PB/OM – 26, wydanie 04 z dnia 26.08.2025 r. w oparciu o instrukcję producenta testu
PN-75/A-04018
PN-82/C-04576.08
PN-83/E-04040.03
PN-A-75101-23:1990 z wyłączeniem punktu 2.3.a i 3. Az 2:2002
PN-A-75112:1992
PN-A-79120-10:1990
PN-A-82060:1999
PN-C-04554-4:1999
PN-C-04576-08:1982
PN-C-04576-4:1994 z wyłączeniem punktu 6b
PN-EN 12396-1:2002
PN-EN 12396-3:2002
PN-EN 14253 +A1:2011
PN-EN 17851
PN-EN 1899-2:2002
PN-EN 1988-1:2001
PN-EN 25663:2001
PN-EN 25813:1997
PN-EN 26777:1999
PN-EN 27888:1999
PN-EN ISO 10304-1:2009+AC:2012
PN-EN ISO 10304-4: 2022-08
PN-EN ISO 10523:2012
PN-EN ISO 10703:2021-12
PN-EN ISO 11079:2008
PN-EN ISO 14673-1:2004/ Ap1:2007
PN-EN ISO 15061: 2003
PN-EN ISO 17294-2
PN-EN ISO 20042:2022-01
PN-EN ISO 3960:2012
PN-EN ISO 5349-1:2004
PN-EN ISO 5349-2:2004
PN-EN ISO 5349-2:2004/A1:2015-11
PN-EN ISO 6579-1
PN-EN ISO 660:2010 z wył. punktu 9.2 i 9.3
PN-EN ISO 7027-1:2016-09
PN-EN ISO 7243:2018-01
PN-EN ISO 7730:2006
PN-EN ISO 7887: 2012+Ap1:2015-06; metoda D
PN-EN ISO 7887:2012+Ap1:2015-06; metoda D
PN-EN ISO 8467:2001
PN-EN ISO 9612: 2011 z wyłączeniem metody obejmującej strategię 2 i 3 punkt 10 i 11
PN-ISO 6058:1999
PN-ISO 6059:1999
PN-ISO 6332:2001+ Ap1:2016-06
PN-ISO 6332:2001+Ap1:2016-06
PN-ISO 9297:1994
PN-N-01307:1994
PN-Z-04008-7:2002+ Az1:2004
PN-Z-04009-11:2008
PN-Z-04469:2015-10
PN-Z-04472:2015-10
PN-Z-04472:2015-10/Ap1
PN-Z-04507:2022-05
PN-Z-04507:2022-05/Ap1:2022-08
PN-Z-04508:2022-05
PN-Z-04508:2022-05/Ap1:2022-08
Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy, 1999 r., nr 22, s. 96-100
Wydawnictwa Metodyczne PZH, 2005
Wydawnictwa Metodyczne PZH, 2005 Normy Procedury badawcze
Wydawnictwo Instytutu Żywności i Żywienia, 1997 PB/BC – 45
na podstawie Visocolor 936220 i Visocolor 936221
na podstawie publikacji metodycznych
na podstawie publikacji metodycznych i instrukcji producenta testów