🔥 Zapalność wyrobów przy działaniu pojedynczego płomienia — płomień propanowy 20 mm przez 15 s albo 30 s na powierzchnię lub krawędź pionowej próbki 250 × 90 mm, zasięg płomienia i zapalenie bibuły pod próbką, PN-EN ISO 11925-2

Budownictwo PN-EN ISO 11925-2

Przegląd

CO TA NORMA OPISUJE. Mamy fragment próbny ISO 11925-2:2020 (wydanie czwarte) — od przedmowy do punktu 7.3.3.2.2; tekst wprowadza PN-EN ISO 11925-2:2020-09 bez zmian (IDT). Zakres (rozdz. 1): metoda wyznaczania zapalności wyrobów przy bezpośrednim działaniu małego płomienia, bez dodatkowego napromieniowania cieplnego, na pionowo ustawionych próbkach. Wstęp: zapalność ocenia się przez pomiar rozprzestrzeniania się małego płomienia (wielkości płomienia zapałki) w górę pionowej powierzchni po przyłożeniu go do powierzchni albo krawędzi próbki na 15 s lub 30 s; o wytwarzaniu płonących kropli lub cząstek rozstrzyga to, czy zapali się bibuła filtracyjna pod próbką. Przedmowa: czwarte wydanie zastąpiło ISO 11925-2:2010 i włączyło poprawkę Cor1:2011. Definicje: wyrób zasadniczo płaski (np. co najmniej 50 % powierzchni reprezentatywnego kwadratu 250 × 250 mm w głębokości 6 mm od płaszczyzny najwyższych punktów, szczeliny do 6,5 mm szerokości lub 10 mm głębokości, łącznie do 30 % pola), płonące krople lub cząstki (materiał oddzielający się od próbki i zapalający bibułę), płomień trwały (utrzymujący się dłużej niż 3 s).

APARATURA I PRÓBKI (rozdz. 4–6 fragmentu). Pomieszczenie (23 ± 5) °C, wilgotność względna (50 ± 20) %. Komora spalania ze stali nierdzewnej z przeszklonymi drzwiami, na podstawach 40 mm, z przewietrzaniem przez skrzynkę w podstawie; prędkość powietrza w kominie (0,7 ± 0,1) m/s przy zapalonym palniku i włączonym wyciągu. Palnik (pionowo albo pochylony o 45°) na płycie przesuwanej wzdłuż osi komory, z zaworem do regulacji wysokości płomienia; paliwo — propan techniczny o czystości co najmniej 95 %, ciśnienie gazu 10–50 kPa. Uchwyt próbki z dwóch ram w kształcie litery U ze stali nierdzewnej (grubość (5 ± 1) mm), osobny uchwyt i „harfa" z drutu 0,2 mm dla materiałów sypkich (dla nich wystarcza działanie płomienia na powierzchnię). Odległość spodu próbki od płyty: (125 ± 10) mm przy działaniu na krawędź i (85 ± 10) mm przy działaniu na powierzchnię. Wysokość płomienia 20 mm (od krawędzi palnika do żółtego wierzchołka, sprawdzana przed każdą próbką), dystans 16 mm do punktu przyłożenia na krawędzi i stożkowy dystans 5 mm od powierzchni; anemometr ±0,1 m/s; bibuła niebarwiona (75 ± 15) g/m², popiół poniżej 0,1 %, w tacce z folii aluminiowej 100 × 50 × 10 mm wymienianej po każdej próbie; lustro do obserwacji tylnej strony próbki. Próbki (250 ± 2) × (90 ± 2) mm, wycinane według szablonu; grubość do 60 mm w całości, grubsze ścina się od strony nienarażonej do 60 mm; wyroby niepłaskie bada się w postaci użytkowej (np. otuliny rur), w odcinkach 250 mm. Dla każdego sposobu narażenia co najmniej 6 próbek — 3 wzdłuż i 3 w poprzek; wyrób niesymetryczny najpierw po 2 próbki na każdą stronę, potem pełna seria dla strony krytycznej. Kondycjonowanie próbek i bibuły według EN 13238.

PRZEBIEG (rozdz. 7 fragmentu). Czas działania płomienia — 15 s albo 30 s, według zleceniodawcy; czas próby liczy się od przyłożenia płomienia. Próbki bada się w ciągu 30 min od wyjęcia z kondycjonowania; odsłonięty koniec próbki wystaje 30 mm poza ramę; dwie warstwy bibuły kładzie się w tacce najwcześniej 3 min przed próbą. Płomień 20 mm ustawia się przy palniku pionowym, potem palnik pochyla się o 45° i dosuwa do punktu przyłożenia. Działanie na powierzchnię: w osi próbki, 40 mm nad dolną krawędzią. Działanie na krawędź: przy grubości do 3 mm — w środku dolnej krawędzi, przy grubości powyżej 3 mm — w środku szerokości dolnej krawędzi, 1,5 mm za powierzchnią. Normy wyrobów mogą wskazywać, który sposób narażenia stosować.

STATUS (stan kart na 29.09.2026). Karta PN-EN ISO 11925-2:2020-09 (wersja angielska): „Wycofana i zastąpiona przez PN-EN ISO 11925-2:2026-07 - wersja angielska", publikacja 04-09-2020, „Data wycofania: 01-07-2026", 40 stron, grupa cenowa R, Sektor Budownictwa i Konstrukcji Budowlanych, KT 180 Bezpieczeństwa Pożarowego Obiektów, ICS 13.220.50, „Wprowadza: EN ISO 11925-2:2020 [IDT], ISO 11925-2:2020 [IDT]", „Zastępuje: PN-EN ISO 11925-2:2010 - wersja polska, PN-EN ISO 11925-2:2010/AC:2011 - wersja angielska, PN-EN ISO 11925-2:2010 - wersja angielska". Karta PN-EN ISO 11925-2:2026-07 (wersja angielska) nie ma nagłówka „Wycofana" — to wydanie jest AKTUALNE: publikacja 01-07-2026, 40 stron, „Wprowadza: EN ISO 11925-2:2026 [IDT], ISO 11925-2:2026 [IDT]", ICS 13.220.50 i 13.220.99; jej zakres mówi to samo co zakres wydania 2020. Według przedmowy projektu ISO/FDIS 11925-2 (głosowanie 11.08–06.10.2025) piąte wydanie zmienia wobec wydania 2020 dwie rzeczy: dodaje uwagę o ocenie wierzchołka płomienia i przerabia wszystkie rysunki; czy tekst opublikowany różni się od projektu — NIE WIEMY. Wydania 2026-07 nie powołuje w kopii żadne laboratorium.

ILE LABORATORIÓW I W JAKIEJ POSTACI (kopia bazy zakresów akredytacji, wsad do 17.09.2026, odczyt 28.09.2026). Wszystkie zapisy numeru 11925-2: 22 zapisy kopii u 12 laboratoriów (u AB 053 siedem zapisów kopii to trzy wiersze dokumentu PCA). Przedmiot: wyroby budowlane — większość, pokrycia podłogowe (AB 029), kryte nawierzchnie sportowe (AB 053), elastyczne wyroby wodochronne i wyroby do izolacji cieplnej (AB 011), gonty asfaltowe, płyty faliste bitumiczne i wyroby włóknisto-cementowe (AB 008), materiały wyposażeniowe i dekoracyjne w budownictwie i taborze kolejowym (AB 304, obok PN-EN ISO 4589-2), materiały niemetalowe z wyjątkiem szkła i ceramiki (AB 369 — z oznaczeniem badań, na podstawie których laboratorium formułuje opinie i interpretacje), materiały i wyroby budowlane izolacyjne, konstrukcyjne, wyposażeniowe i dekoracyjne (AB 1501, obok DIN 53438-2 i -3). Oznaczane cechy: wystąpienie zapalenia, rozprzestrzenianie płomienia (zasięg płomienia, „Fs" u AB 008) i zapalenie bibuły filtracyjnej (płonące krople); „z wyłączeniem materiałów w stanie sypkim" — AB 225. Postaci: „PN-EN ISO 11925-2:2020-09" — AB 029, AB 053, AB 225 i AB 1777 (AB 1777 także „:2010" i „EN ISO 11925-2:2010/2020"), bez roku — 8 laboratoriów; oznaczenie „N" — AB 008, AB 011, AB 023, AB 053, AB 054, AB 1280, AB 1501 i AB 1777; w wierszach „ocena właściwości użytkowych" według rozporządzenia (UE) nr 305/2011 — „EN ISO 11925-2" obok EN 13823, EN ISO 1182, EN ISO 1716 i EN ISO 9239-1 — AB 053, AB 054, AB 1280 i AB 1777. Zakładka „Laboratoria" szuka zapisów ZACZYNAJĄCYCH SIĘ od „PN-EN ISO 11925-2" i pokaże wszystkie 12 laboratoriów — sprawdzone zapytaniem zakładki na serwerze produkcyjnym labcoda.pl 29.09.2026: 12. Aktualne zakresy na stronach PCA (odczyt 29.09.2026, wydania od 16.07.2025 do 01.09.2026): wszystkie pozycje stoją w obowiązujących wydaniach i żadna nie jest zawieszona (w zakresie AB 054 przypis o zawieszeniu dotyczy innych pozycji — sprawdzone na obrazie strony, bo plik nie przenosi kroju czcionki).

OBOK TEJ NORMY. Klasyfikacja reakcji na ogień wyrobów budowlanych łączy tę próbę z innymi metodami: badanie pojedynczym płonącym przedmiotem (SBI) według PN-EN 13823 ma w zakresie 7 z tych 12 laboratoriów (AB 008, AB 023, AB 053, AB 054, AB 1280, AB 1501, AB 1777), niepalność według EN ISO 1182 i ciepło spalania według EN ISO 1716 — po 8 (AB 008, AB 011, AB 023, AB 054, AB 304, AB 1280, AB 1501, AB 1777), posadzki według EN ISO 9239-1 — 10 z tych 12. Zapalność bez tej normy, innymi metodami: meble tapicerowane i materace (PN-EN 1021-1, PN-EN 1021-2, PN-EN 597-1, PN-EN 597-2, BS 5852 — m.in. AB 023, AB 029, AB 053, AB 304, AB 1501, AB 1897), odzież ochronna i płaskie wyroby włókiennicze (PN-EN ISO 15025 — m.in. AB 029, AB 154, AB 1501), tworzywa sztuczne (PN-EN 60695-11-10, UL 94 — m.in. AB 163, AB 369, AB 1280, AB 1501), kable (seria PN-EN 60332), zabawki (PN-EN 71-2), materiały pojazdów (ISO 3795, FMVSS 302 — m.in. AB 1501). Opisowy wpis o klasyfikacji według PN-EN 13501-1 jest w Bazie Wiedzy osobno.

CZEGO NIE PODAJEMY. Fragment kończy się na punkcie 7.3.3.2.2, więc nie podajemy dodatkowej serii dla wyrobów wielowarstwowych grubszych niż 10 mm (7.3.3.2.3), czasu trwania próby i chwili odczytu (7.4), sposobu wyrażania wyników (rozdz. 8), zawartości sprawozdania (rozdz. 9) ani załączników A–C (precyzja, wyroby niepłaskie, wyroby perforowane). Nie podajemy też progów klasyfikacyjnych — te należą do PN-EN 13501-1, nie do tej normy.

Zasada metody

Pionowo zawieszoną próbkę (250 ± 2) × (90 ± 2) mm, ustawioną w komorze spalania z przepływem powietrza (0,7 ± 0,1) m/s, naraża się na płomień propanowy o wysokości 20 mm z palnika pochylonego o 45° — na powierzchnię, 40 mm nad dolną krawędzią, albo na krawędź — przez 15 s lub 30 s. Obserwuje się zapalenie, rozprzestrzenianie płomienia w górę próbki i to, czy płonące krople lub cząstki zapalają bibułę filtracyjną w tacce pod próbką; bez dodatkowego napromieniowania cieplnego (fragment ISO 11925-2:2020, do 7.3.3.2.2).

Zastosowania

• Wyroby budowlane — zapalność w klasyfikacji reakcji na ogień (12 laboratoriów; 8 z oznaczeniem „N" dla działań notyfikowanych według rozporządzenia (UE) nr 305/2011)
• Pokrycia podłogowe, kryte nawierzchnie sportowe, wyroby wodochronne i izolacyjne, gonty i płyty bitumiczne
• Materiały wyposażeniowe i dekoracyjne w taborze kolejowym oraz materiały niemetalowe (AB 304, AB 369)

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-EN ISO 11925-2:2020-09 (wersja angielska; EN ISO 11925-2:2020, ISO 11925-2:2020 IDT)

Tytuł (PL)

Badania reakcji na ogień — Zapalność wyrobów poddawanych bezpośredniemu działaniu płomienia — Część 2: Badania przy działaniu pojedynczego płomienia

Title (EN)

Reaction to fire tests — Ignitability of products subjected to direct impingement of flame — Part 2: Single-flame source test

Procedura krok po kroku

1. Kondycjonowanie

   Próbki i bibułę kondycjonuje się według EN 13238; bada się je w ciągu 30 min od wyjęcia z kondycjonowania.

2. Przygotowanie

   Sprawdzenie przepływu powietrza w kominie; zamocowanie próbki w ramie tak, by odsłonięty koniec wystawał 30 mm; dwie warstwy bibuły w tacce najwcześniej 3 min przed próbą.

3. Płomień

   Przy palniku pionowym ustawia się płomień 20 mm (sprawdzany przed każdym przyłożeniem), pochyla palnik o 45° i dosuwa do punktu przyłożenia, kontrolowanego dystansem.

4. Przyłożenie płomienia

   Na powierzchnię (oś, 40 mm nad krawędzią) albo na krawędź przez 15 s lub 30 s, według zleceniodawcy; start pomiaru czasu w chwili przyłożenia, potem płynne cofnięcie palnika.

5. Obserwacja i wynik

   Zapalenie, zasięg płomienia i zapalenie bibuły; czasu trwania próby, chwili odczytu i sposobu wyrażania wyników NIE PODAJEMY — poza fragmentem.

Wymagany sprzęt i aparatura

Odczynniki, podłoża i materiały eksploatacyjne

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Norma ostrzega: próby ogniowe są niebezpieczne, mogą wydzielać się toksyczne dymy i gazy; potrzebne są środki gaszenia (ręczny spryskiwacz wodny albo gaz obojętny, np. azot), a tlącą się próbkę czasem trzeba zanurzyć w wodzie
• UWAGA MERYTORYCZNA: norma nie daje klasy reakcji na ogień — klasy ustala się według PN-EN 13501-1 (osobny wpis Bazy Wiedzy); pytając o klasyfikację, podaj normę wyrobu i wymaganą klasę

Najczęstsze pytania