🛣️ Oznaczanie wytrzymałości na zginanie i ściskanie formowanych próbek materiałów na podkłady podłogowe (cementowych, z siarczanu wapnia, magnezjowych i z żywic syntetycznych) — trzy beleczki 40 mm × 40 mm × 160 mm według EN 13892-1, badane po 28 dniach: zginanie trzypunktowe na wałkach Ø 10 mm w rozstawie 100 mm, obciążenie 50 ± 10 N/s, Rf = 1,5 · Ff · l / (b · d²); ściskanie sześciu połówek na płytkach 40 mm × 40 mm (co najmniej 600 HV), obciążenie 2400 ± 200 N/s, Rc = Fc / 1600 mm2; wyniki do 0,05 N/mm2, średnie do 0,1 N/mm2, PN-EN 13892-2

Budownictwo PN-EN 13892-2

Przegląd

CO TA NORMA OPISUJE. Tekst normy czytamy w próbce iTeh dokumentu SIST EN 13892-2:2003 (tekst EN 13892-2:2002, angielski): od strony tytułowej przez spis treści, przedmowę i rozdziały 1–6 do początku rozdziału 7 (sprawozdanie, punkty a–d) — czyli praktycznie całą metodę. Poza próbką zostaje dalsza część listy elementów sprawozdania.

WEDŁUG TEKSTU EN 13892-2:2002 (rozdziały 1–6, początek 7). Normę przygotował CEN/TC 303 „Podkłady podłogowe i posadzki wykonywane na miejscu w budynkach” (sekretariat DIN), grupa robocza 2 „Metody badań”; CEN zatwierdził ją 9.10.2002. Zakres (1): wytrzymałość na zginanie i ściskanie formowanych próbek z materiałów na podkłady cementowe, z siarczanu wapnia, magnezjowe i z żywic syntetycznych. Powołania (2): EN 196-1 (wytrzymałość cementu), EN 13813 (właściwości i wymagania materiałów na podkłady), EN 13892-1 (pobieranie, wykonywanie i pielęgnacja próbek), EN ISO 6507-1 (twardość Vickersa). Zasada (3): próbki według EN 13892-1; najpierw zginanie — wytrzymałość z obciążenia niszczącego przy zginaniu w środku rozpiętości; obie połówki złamanej próbki idą do ściskania równomiernie rozłożonym obciążeniem na części beleczki. Symbole (4): Ff, Fc — siły niszczące (N); l — rozstaw osi wałków podporowych (mm); b, d — szerokość i wysokość próbki pod wałkiem środkowym (w układzie „jak badana”; w układzie „jak formowana” zamienione); A — pole styku przy ściskaniu, nominalnie 1600 mm2; Rf, Rc — wytrzymałość na zginanie i ściskanie (N/mm2). Maszyna (5.1): spełnia ją maszyna z EN 196-1; zakres i czułość takie, by próbka niszczyła się w części zakresu wzorcowanej z dokładnością ± 2 % wskazania — zwykle w górnych czterech piątych. Zginanie (5.2.1): dwa stalowe wałki podporowe o długości 44–50 mm i średnicy (10 ± 0,5) mm w rozstawie (100,0 ± 0,5) mm i trzeci wałek pośrodku; płaszczyzny osi równoległe, w równych odstępach i prostopadłe do beleczki; jeden wałek podporowy i obciążający mogą się lekko przechylać, by obciążenie rozkładało się równomiernie bez skręcania. Ściskanie (5.2.2): górna płyta maszyny swobodnie ustawia się przy styku, płyty nie przechylają się względem siebie w czasie obciążania; dwie płytki z węglika wolframu lub stali o twardości powierzchni co najmniej 600 HV, 40,0 mm długości, (40,0 ± 0,1) mm szerokości (średnia z czterech pomiarów), 10 mm grubości, płaskość powierzchni styku 0,01 mm; przyrząd ustalający położenie próbki i płytek. Zginanie — wykonanie (6.1): trzy beleczki 40 mm × 40 mm × 160 mm według EN 13892-1, badane 28 dni po zaformowaniu, zaraz po wyjęciu z komory przechowywania; jeżeli producent wykaże osiągnięcie deklarowanych klas wcześniej, ten wiek może wejść do oznaczenia, pod warunkiem że wszystkie deklarowane klasy są osiągnięte w tym wieku; boki przetrzeć, zważyć, zmierzyć szerokość i wysokość w połowie długości i obliczyć gęstość; położyć bokiem „jak formowana” centralnie na wałkach; obciążać bez uderzeń z szybkością (50 ± 10) N/s do zniszczenia; zapisać Ff; połówki wrócić do komory; Rf = 1,5 · Ff · l / (b · d²) N/mm2, pojedyncze wyniki do 0,05 N/mm2, średnia z trzech do 0,1 N/mm2. Ściskanie (6.2): sześć połówek tego samego dnia co zginanie; obciążenie na bok, nie na wierzch „jak formowana”; koniec formowany wystaje 16 mm poza bliższą krawędź płytek; odrzuca się próbki, które nie dają między płytkami sześcianu pełnego materiału; obciążenie bez uderzeń, narastające (2400 ± 200) N/s do zniszczenia; Rc = Fc / A, A = 40 mm × 40 mm; pojedyncze wyniki do 0,05 N/mm2, średnia z sześciu do 0,1 N/mm2. Sprawozdanie (7, początek): numer, tytuł i data normy; laboratorium badające i przygotowujące próbki; numer sprawozdania; producent lub dostawca.

STATUS (stan na 03.10.2026). W wyszukiwarce PKN (hasło „PN-EN 13892-2”, 03.10.2026) PN-EN 13892-2:2004 (wersja polska, „Metody badania materiałów na podkłady podłogowe — Część 2: Oznaczanie wytrzymałości na zginanie i ściskanie”, „Wprowadza: EN 13892-2:2002 [IDT]”) nie ma adnotacji o wycofaniu; PN-EN 13892-2:2003 (wersja angielska) — „Wycofana i zastąpiona przez PN-EN 13892-2:2004 — wersja polska”. W katalogu iTeh (odczyt 03.10.2026) EN 13892-2:2002 ma status „Published”, etap 90.92 „Decision on results of review — revise” (przegląd od 11.12.2018, zakończony 30.09.2026) i powiązanie z rozporządzeniem (UE) nr 305/2011 — CEN postanowił normę znowelizować; nowego wydania jeszcze nie ma.

ILE LABORATORIÓW I W JAKIEJ POSTACI (kopia bazy zakresów akredytacji, wsad do 17.09.2026, odczyt 03.10.2026). Numer 13892-2 stoi w 10 rekordach u 6 laboratoriów: AB 054, AB 499, AB 535, AB 556, AB 1703, AB 1783. W aktualnych dokumentach PCA (odczyt 03.10.2026, wydania od 03.10.2023 do 25.06.2026) numer stoi w 8 wierszach tych samych 6 laboratoriów (AB 535 i AB 1783 po 2, pozostałe po 1; u części laboratoriów jedna komórka obejmuje zginanie i ściskanie). Zapis „PN-EN 13892-2:2004”, bez roku u AB 054 (zakres elastyczny „E”). Żadna z tych pozycji nie jest zawieszona. Zakładka „Laboratoria” („PN-EN 13892-2”) pokazuje te same 6 laboratoriów — sprawdzone zapytaniem zakładki na serwerze produkcyjnym labcoda.pl 03.10.2026.

CO BADAJĄ LABORATORIA (pozycje w PCA). Podkłady podłogowe i materiały do ich wykonania: wytrzymałość na zginanie i na ściskanie — AB 499, AB 535, AB 1703, AB 1783; tylko na zginanie — AB 054 i AB 556. W żadnej pozycji nie podano rodzaju spoiwa ani zakresu wytrzymałości.

GDZIE ŁATWO O WYNIK POZORNIE POPRAWNY. Przy maszynie: próbka musi niszczyć się w części zakresu wzorcowanej na ± 2 % (5.1). Przy ułożeniu: przy zginaniu beleczka leży bokiem „jak formowana”, a przy ściskaniu obciąża się bok, nie górną powierzchnię zaformowania (6.1, 6.2); koniec formowany wystaje 16 mm. Przy szybkości obciążania: 50 N/s przy zginaniu i 2400 N/s przy ściskaniu (6.1, 6.2). Przy płytkach: twardość co najmniej 600 HV, szerokość (40,0 ± 0,1) mm i płaskość 0,01 mm (5.2.2). Przy wieku: 28 dni, chyba że producent wykaże deklarowane klasy wcześniej (6.1). Przy ściskaniu: próbki bez pełnego sześcianu między płytkami się odrzuca (6.2). Przy zaokrąglaniu: 0,05 N/mm2 dla wyników pojedynczych, 0,1 N/mm2 dla średnich.

CZEGO NIE PODAJEMY. Dalszych elementów sprawozdania (rozdział 7) ani sposobu wykonania i pielęgnacji próbek (EN 13892-1) nie czytaliśmy. Nie podajemy też klas wytrzymałości z EN 13813.

Zasada metody

Trzy beleczki 40 × 40 × 160 mm z materiału na podkład, wykonane i pielęgnowane według EN 13892-1, bada się po 28 dniach: najpierw trzypunktowe zginanie na wałkach w rozstawie 100 mm z obciążeniem narastającym 50 N/s — Rf = 1,5 · Ff · l / (b · d²); potem sześć połówek ściska się między płytkami 40 × 40 mm z obciążeniem 2400 N/s — Rc = Fc / 1600 mm2. Średnia z trzech (zginanie) i sześciu (ściskanie) wyników, do 0,1 N/mm2.

Zastosowania

• Materiały na podkłady cementowe, z siarczanu wapnia, magnezjowe i z żywic syntetycznych — wytrzymałość na zginanie i ściskanie (1)
• Próbki formowane według EN 13892-1; ocena klas według EN 13813 (2)
• Podkłady podłogowe i materiały do ich wykonania — zginanie i ściskanie w zakresach akredytacji 6 laboratoriów w PCA

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-EN 13892-2:2004

Tytuł (PL)

Metody badania materiałów na podkłady podłogowe — Część 2: Oznaczanie wytrzymałości na zginanie i ściskanie

Title (EN)

Methods of test for screed materials — Part 2: Determination of flexural and compressive strength

Procedura krok po kroku

1. Próbki

   Trzy beleczki 40 × 40 × 160 mm według EN 13892-1; po 28 dniach, zaraz po wyjęciu z komory. PN-EN 13892-2:2004 aktualna (wyszukiwarka PKN, 03.10.2026).

2. Przygotowanie

   Przetrzeć, zważyć, zmierzyć szerokość i wysokość w połowie długości, obliczyć gęstość.

3. Zginanie

   Bokiem „jak formowana” na wałkach w rozstawie 100 mm; (50 ± 10) N/s do zniszczenia; Rf = 1,5 · Ff · l / (b · d²).

4. Ściskanie

   Sześć połówek tego samego dnia; płytki 40 × 40 mm, koniec formowany wystaje 16 mm; (2400 ± 200) N/s; Rc = Fc / 1600 mm2.

5. Wynik

   Pojedyncze do 0,05 N/mm2, średnie do 0,1 N/mm2; sprawozdanie według rozdziału 7.

Wymagany sprzęt i aparatura

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Pękające próbki przy zginaniu i ściskaniu — osłona maszyny, ochrona oczu
• Prace przy maszynie wytrzymałościowej — dłonie poza strefą płyt w czasie obciążania

Najczęstsze pytania