♻️ Ciepło spalania i wartość opałowa stałych paliw wtórnych (SRF) — PN-EN ISO 21654

Petrochemia PN-EN ISO 21654

Przegląd

ZAKRES Z KARTY KATALOGOWEJ PKN, W CAŁOŚCI: „Niniejszy dokument określa metodę oznaczania ciepła spalania biopaliwa stałego w stałej objętości i w temperaturze 25 °C w kalorymetrze ze zbiornikiem spalania kalibrowanym przez spalanie certyfikowanego kwasu benzoesowego."

BŁĄD W ZAKRESIE NA KARCIE PKN. Na tej samej karcie tytuł brzmi „Stałe paliwa wtórne -- Oznaczanie wartości opałowej", a zakres — „…ciepła spalania biopaliwa stałego…". Rozstrzyga tekst dokumentu wprowadzanego: punkt 1 ISO 21654:2021 (pierwsze wydanie, 2021-06; podgląd wydawniczy, odczyt 23.09.2026) brzmi „This document specifies a method for the determination of gross calorific value of solid recovered fuels at constant volume and at the reference temperature 25 °C in a combustion vessel calorimeter calibrated by combustion of certified benzoic acid." PN-EN ISO 21654:2021-12 wprowadza ISO 21654:2021 [IDT], więc norma dotyczy stałych paliw wtórnych — błędne jest słowo „biopaliwa" w zakresie na karcie, nie tytuł. Zakresy akredytacji powołują tę normę przy stałych paliwach wtórnych i odpadach, nie przy biopaliwach (niżej). Dla biopaliw stałych ta baza ma osobny wpis — o PN-EN ISO 18125.

CO MÓWIĄ ZAKRESY. Przedmiotem są stałe paliwa wtórne (SRF), odpady palne („paliwo alternatywne") i odpady o kodach m.in. 19 08 01, 19 08 05 i 19 12 12, w tym osady ściekowe. Badanie nazywa się „Ciepło spalania" (w części zapisów z zakresem, np. „(6000 – 45000) kJ/kg") i „Wartość opałowa (z obliczeń)" (13 pozycji u 9 laboratoriów; w 4 z nich dopisana w tym samym opisie co „Ciepło spalania"); jedno laboratorium akredytowało „Ciepło spalania frakcji niebiodegradowalnej". Technika — „Metoda kalorymetryczna" (32 z 42 pozycji, w polu techniki albo w opisie badania); w jednym zapisie stoi „Metoda wysokotemperaturowego spalania z detekcją IR".

WYDANIE I POPRZEDNICZKA. PN-EN ISO 21654:2021-12 w wersji angielskiej (74 strony, KT 144 Koksu i Przetworzonych Paliw Stałych; karta bez nagłówka „Wycofana" — stan karty na 23.09.2026) wprowadza EN ISO 21654:2021 i ISO 21654:2021 [IDT]; według karty zastępuje PN-EN 15400:2011 — wersję angielską (58 stron), której karta ma nagłówek „Wycofana i zastąpiona przez PN-EN ISO 21654:2021-12" i datę wycofania 27-12-2021. „PN-EN 15400:2011" stoi jeszcze w 2 zapisach u jednego laboratorium (pomiar 23.09.2026).

WPISY POKREWNE W TEJ BAZIE. Ciepło spalania i wartość opałową opisują tu też wpisy o PN-ISO 1928 (paliwa stałe mineralne), PN-EN ISO 18125 (biopaliwa stałe) i PN-G-04513 (norma krajowa, wycofana, ale wymieniona w rozporządzeniu). Dla stałych paliw wtórnych: PN-EN ISO 21663 (węgiel, wodór, azot, siarka) i PN-EN ISO 21656 (popiół).

CZEGO NIE PODAJEMY. Tekstu normy nie mamy — PKN udostępnia ją odpłatnie. Dlatego NIE PODAJEMY masy próbki, sposobu jej przygotowania, poprawek, wzorów przeliczenia ciepła spalania na wartość opałową ani wymagań wobec kalorymetru.

SKALA POWOŁAŃ (pomiar 23.09.2026). Klucz „PN-EN ISO 21654" — 20 laboratoriów / 42 pozycje, tyle samo co po wszystkich postaciach zapisu. Klucz obejmuje także zapis z myślnikiem zamiast dwukropka przed rokiem („PN-EN ISO 21654-2021-12", AB 081).

Zasada metody

Ciepło spalania oznacza się w stałej objętości i w temperaturze 25 °C w kalorymetrze ze zbiornikiem spalania kalibrowanym przez spalanie certyfikowanego kwasu benzoesowego — tak mówi zakres z karty PKN (który przy tym omyłkowo nazywa badany materiał „biopaliwem stałym"; punkt 1 ISO 21654:2021 mówi o stałych paliwach wtórnych). Wartość opałowa jest w zakresach akredytacji wielkością „z obliczeń"; wzorów NIE PODAJEMY.

Zastosowania

• Ciepło spalania i wartość opałowa stałych paliw wtórnych (SRF) i odpadów palnych (przedmioty z zakresów akredytacji)
• Ciepło spalania frakcji niebiodegradowalnej — w zakresie jednego laboratorium

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-EN ISO 21654:2021-12 (wersja angielska; wprowadza EN ISO 21654:2021 [IDT] i ISO 21654:2021 [IDT])

Tytuł (PL)

Stałe paliwa wtórne — Oznaczanie wartości opałowej

Title (EN)

Solid recovered fuels — Determination of calorific value

Procedura krok po kroku

1. Kalibracja

   Kalorymetr kalibruje się spalaniem certyfikowanego kwasu benzoesowego (karta).

2. Oznaczenie ciepła spalania

   W stałej objętości, w temperaturze 25 °C (karta). Masy i przygotowania próbki NIE PODAJEMY.

3. Wartość opałowa

   W zakresach akredytacji podawana jako wielkość „z obliczeń". Wzorów NIE PODAJEMY.

4. Zapis w sprawozdaniu

   Podaj pełne oznaczenie PN-EN ISO 21654:2021-12 — poprzedniczka PN-EN 15400:2011 wciąż stoi w jednym zakresie.

Wymagany sprzęt i aparatura

Odczynniki, podłoża i materiały eksploatacyjne

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Bomba kalorymetryczna jest naczyniem ciśnieniowym — obsługa wyłącznie według instrukcji producenta aparatu
• Stałe paliwa wtórne wytwarza się z odpadów — przy przygotowaniu próbek ochrona dróg oddechowych i rąk

Najczęstsze pytania