🔥 Zawartość popiołu w węglu kamiennym, brunatnym i koksie — spopielanie i ważenie; po zmianie Az1:2002 bez powolnego spopielania, PN-G-04512

Petrochemia PN-80/G-04512

Przegląd

CO TA NORMA OPISUJE. Zakres z karty PKN wydania 1980, w całości: „Podano zasadę metody, rodzaj aparatury i przyrządów, sposób wykonania oznaczenia dla powolnego i szybkiego spopielania, obliczanie i dopuszczanie różnic między wynikami oznaczeń". Zakres z karty zmiany PN-G-04512:1980/Az1:2002, w całości: „Wykreślono punkt 2.4.1 Powolne spopielanie oraz zmieniono odpowiednio numerację pozostałych punktów". Po zmianie w normie zostaje więc jeden sposób — szybkie spopielanie. Karty nie podają temperatury ani czasu spopielania, masy próbki, rodzaju naczyń i pieca ani dopuszczalnych różnic.

STATUS (stan kart na 29.09.2026). Karta PN-G-04512:1980 (wersja polska): nagłówek „Wycofana", publikacja 10-11-1980, „Data wycofania: 04-06-2014", 4 strony, grupa cenowa B, Sektor Górnictwa, KT 220 Naturalnych Paliw Stałych, ICS 75.160.10, „Zastępuje: PN-G-04512:1972 - wersja polska", „Elementy dodatkowe: PN-G-04512:1980/Az1:2002"; pola „Zastąpiona przez" nie ma. Karta zmiany PN-G-04512:1980/Az1:2002: nagłówek „Wycofany", publikacja 18-12-2002, „Data wycofania: 04-06-2014", 1 strona, grupa cenowa A, KT 220. Wyszukiwarka PKN pod hasłem „PN-G-04512" (29.09.2026) pokazuje wydania 1980 (z etykietą „Wycofana"), 1972 i 1964 (zastąpione kolejnymi) i zmianę Az1:2002; następcy NIE USTALILIŚMY.

ILE LABORATORIÓW I W JAKIEJ POSTACI (kopia bazy zakresów akredytacji, wsad do 17.09.2026, odczyt 28.09.2026). Wszystkie zapisy numeru 04512: 19 pozycji u 13 laboratoriów (AB 300 — pięć pozycji, AB 081 i AB 313 — po dwie). Wszyscy powołują normę razem ze zmianą Az1:2002, w postaciach „PN-80/G-04512+Az1:2002" (także „+AZ1", „+ Az1"), „PN-80/G-04512 | PN-80/G-04512/Az1:2002" (AB 300) i „PN-G-04512:1980/Az1:2002" (AB 081, przy odpadach). Punkty: „pkt 2.4.1" — AB 412, AB 506, AB 914 i AB 1383, „z wył. pkt. 2.4.2" — AB 883. Ponieważ zmiana przenumerowała punkty, ten sam numer znaczy co innego w wydaniu 1980 i po zmianie — którego sposobu dotyczą te zapisy, bez tekstu normy nie ustalimy. Zakładka „Laboratoria" szuka zapisów ZACZYNAJĄCYCH SIĘ od „PN-80/G-04512" i pokaże wszystkie 13 laboratoriów — sprawdzone zapytaniem zakładki na serwerze produkcyjnym labcoda.pl 29.09.2026: 13; pod „PN-G-04512" — 1 (AB 081). Aktualne zakresy na stronach PCA (odczyt 29.09.2026, wydania od 29.11.2024 do 08.09.2026): wszystkie pozycje stoją w obowiązujących wydaniach, każda para liczb zakresu z kopii występuje w aktualnym dokumencie i żadna pozycja nie jest zawieszona (w zakresie AB 103 przypis o zawieszeniu dotyczy innych pozycji).

PRZEDMIOT, TECHNIKA I ZAKRESY. Węgiel kamienny — wszystkie 13 laboratoriów (AB 081 i AB 103 w szerszym przedmiocie „paliwa stałe": węgiel kamienny i brunatny, koks — u AB 103 także półkoks — i przetworzone paliwa stałe); koks — także AB 300 i AB 313; odpady paleniskowe o kodzie ex 20 01 99 (popioły z gospodarstw domowych) — AB 081, (35,0 – 90,0) %. Technika: metoda wagowa. Zakresy zawartości popiołu w procentach (poza odpadami): dolne od 0,1 (AB 081) i 0,5 (AB 103, AB 300) do 8,0 (AB 506); górne od 15,0 (koks, AB 300) i 18,0 (koks, AB 313) przez 20,0 (AB 300) i 35,0–50,0 (większość) do 69,1 (AB 313), 80,0 (AB 103) i 82,9 (AB 1948).

OBOK TEJ NORMY. PN-ISO 1171:2002 stoi w tej samej pozycji u 8 z 13 laboratoriów (AB 081, AB 103, AB 300 przy koksie, AB 313, AB 412, AB 490, AB 506, AB 1091), a w osobnych pozycjach — u AB 883, AB 914 i AB 1383; AB 103 i AB 313 dopisują ISO 1171:2024, a AB 313 także ASTM D3174-12. Popiół w paliwach stałych bez tej normy: PN-ISO 1171 — łącznie 52 laboratoria (wszystkie przy paliwach stałych; AB 1055 zapisuje „PN ISO1171:2002"), analizator automatyczny według PN-G-04560:1998 (osobny wpis Bazy Wiedzy) — 33 (w tym 6 z tych 13), biopaliwa stałe według PN-EN ISO 18122 — 27, stałe paliwa wtórne według PN-EN ISO 21656 — 19.

CZEGO NIE PODAJEMY. Tekstu normy ani zmiany nie mieliśmy — PKN udostępnia je odpłatnie (4 strony i 1 strona). Nie podajemy temperatury i czasu spopielania, masy i uziarnienia próbki, rodzaju naczyń i pieca, wzoru ani dopuszczalnych różnic między wynikami, a także treści punktów 2.4.1 i 2.4.2 wskazywanych w zakresach.

Zasada metody

Według kart PKN zawartość popiołu w paliwie stałym oznacza się metodą wagową — przez spopielenie próbki i zważenie pozostałości; wydanie 1980 opisywało powolne i szybkie spopielanie, a zmiana Az1:2002 wykreśliła powolne. Warunków spopielania NIE PODAJEMY — tekstu normy nie mieliśmy.

Zastosowania

• Węgiel kamienny — w zakresach 13 laboratoriów; węgiel brunatny, koks, półkoks i przetworzone paliwa stałe — AB 081, AB 103, AB 300, AB 313
• Odpady paleniskowe ex 20 01 99 (popioły z gospodarstw domowych) — AB 081

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-G-04512:1980 (wersja polska) ze zmianą PN-G-04512:1980/Az1:2002

Tytuł (PL)

Paliwa stałe — Oznaczanie zawartości popiołu metodą wagową

Title (EN)

Solid fuels — Determination of ash content by the gravimetric method

Procedura krok po kroku

1. Status dokumentu

   Karty PKN: norma i zmiana Az1:2002 wycofane 04-06-2014, bez wskazania następcy (stan kart na 29.09.2026).

2. Spopielanie

   Po zmianie Az1:2002 zostaje szybkie spopielanie; temperatury, czasu, masy próbki i naczyń NIE PODAJEMY.

3. Wynik

   Zawartość popiołu z masy pozostałości (metoda wagowa), w procentach; wzoru i dopuszczalnych różnic NIE PODAJEMY.

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Spopielanie prowadzi się w wysokiej temperaturze — ryzyko oparzeń przy wyjmowaniu naczyń z pieca
• UWAGA MERYTORYCZNA: zapis „pkt 2.4.1" w zakresie wskazuje inny punkt w wydaniu 1980 niż po zmianie Az1:2002 — pytając o badanie, ustal, czy laboratorium stosuje normę ze zmianą

Najczęstsze pytania