🚗 Pojazdy pożarnicze i ratownicze — wspólne wymagania bezpieczeństwa i parametry użytkowe: stateczność boczna (kąt przechyłu), wymiary, kąty natarcia i zejścia, masy i naciski, prędkość i rozpędzanie, średnica zawracania, krzyżowanie osi, hałas; PN-EN 1846-2

Motoryzacja PN-EN 1846-2

Przegląd

CO TA NORMA OPISUJE. EN 1846-2:2009+A1:2013 (rozdz. 1) określa wspólne wymagania bezpieczeństwa i (minimalne) wspólne wymagania użytkowe dla pojazdów pożarniczych i ratowniczych oznaczonych według EN 1846-1 (kategorie i klasy masy — w EN 1846-1). Zakłada, że gotowe podwozie samochodowe zapewnia akceptowalny poziom bezpieczeństwa funkcji transportowych w granicach podanych przez producenta, więc nie formułuje wymagań dla podwozia. Obejmuje wszystkie istotne zagrożenia przy użytkowaniu zgodnym z przeznaczeniem i przy dającym się przewidzieć niewłaściwym użyciu (rozdz. 4) oraz pojazdy do pracy w temperaturze od –15 °C do +35 °C. Dodatkowe wymagania dla podnośników i drabin podają EN 1777 (podnośniki hydrauliczne), EN 14043 (drabiny obrotowe o ruchach jednoczesnych) i EN 14044 (o ruchach kolejnych) — mają one pierwszeństwo przed częścią 2. Norma nie dotyczy m.in. pojazdów przeznaczonych wyłącznie do przewozu osób, pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 3 t, łodzi, statków powietrznych, pojazdów szynowych, ambulansów (EN 1789), zdejmowalnego wyposażenia napędzanego z przystawki odbioru mocy i lotniskowych pojazdów objętych zaleceniami ICAO; nie obejmuje zagrożeń od sprzętu przenośnego, pracy w atmosferze wybuchowej, uruchamiania i likwidacji ani kompatybilności elektromagnetycznej. Według wprowadzenia to norma typu C w rozumieniu EN ISO 12100, przygotowana jako norma zharmonizowana z dyrektywą maszynową; przy różnicach jej postanowienia mają pierwszeństwo przed normami typu A i B. Pole „Zakres” karty PKN PN-EN 1846-2:2025-05 (wersja angielska, opis zakresu po polsku) przenosi zakres wydania 2024 z dwiema różnicami wobec wydania 2013: zakres temperatur użytkowania to „od -15 °C do +40 °C”, a uwaga 2 dodaje, że „Pojazd oznacza pojazdy poruszające się po ziemi, które mogą również poruszać się po szynach oraz amfibie”; normy szczególne podaje z datami (EN 1777:2010, EN 14043:2014, EN 14044:2014), ambulanse — EN 1789:2020+A1:2023, a zagrożenia odsyła do załącznika K.

UKŁAD (wydanie 2013, spis treści). Rozdz. 4 — wykaz istotnych zagrożeń; rozdz. 5 — wymagania z weryfikacją: 5.1 bezpieczeństwo (wymagania ogólne, zabudowa, wyposażenie elektryczne, przyrządy i układ sterowania, hałas, sprzęg mechaniczny, awaria i holowanie) i 5.2 parametry użytkowe (ogólne, zabudowa, wyposażenie elektryczne, przyrządy, odporność na korozję); rozdz. 6 — informacje dla użytkownika (instrukcja, dokumenty, oznakowanie). Załączniki: A — ogólne warunki procedur weryfikacji (normatywny), B — przykład złącza wydechowego, C — metody wyznaczania odporności na poślizg, D — wysokości wyjmowania sprzętu ze skrytek, E — przykłady technicznych środków ograniczania hałasu, F — kod badania hałasu do deklarowania wartości emisji (normatywny, klasa dokładności 2: poziom ciśnienia akustycznego emisji, moc akustyczna dla pojazdów do 4 m i dłuższych, warunki montażu i pracy, niepewność, deklaracja i weryfikacja), G — badanie odbiorcze przy dostawie, H — ocena zgodności, ZA — związek z dyrektywą 2006/42/WE. Masa własna (3.1) obejmuje m.in. kierowcę (75 kg), wszystkie elementy potrzebne do pracy pojazdu z pełnymi zbiornikami płynu chłodzącego, paliwa i oleju oraz cały trwale zamontowany sprzęt, a nie obejmuje m.in. koła zapasowego.

WYDANIA. EN 1846-2:2009+A1:2013 (CEN/TC 192 „Fire service equipment”; zatwierdzona 3 lipca 2009 r., zmiana A1 — 8 grudnia 2012 r.) zastąpiła EN 1846-2:2009; normy krajowe sprzeczne należało wycofać do sierpnia 2013 r. EN 1846-2:2024 (CEN/TC 192 „Fire and rescue service equipment”) zastąpiła EN 1846-2:2009+A1:2013; terminy wdrożenia i wycofania norm sprzecznych — czerwiec 2025. Seria EN 1846 ma trzy części: 1 — nazewnictwo i oznaczenia, 2 — wspólne wymagania, bezpieczeństwo i parametry użytkowe, 3 — wyposażenie zainstalowane na stałe, bezpieczeństwo i parametry użytkowe. Zmiany według przedmowy wydania 2024 (wybór): zaktualizowane i datowane powołania; zmienione definicje (m.in. dopuszczalna masa całkowita, utrata stateczności, kabina, platforma robocza) i nowe (m.in. poziom zapewnienia bezpieczeństwa, przystawka odbioru mocy, sprawdzenie projektu, obliczenie, sprawdzenie wzrokowe, pomiar, badanie funkcjonalne, weryfikacja specjalna); wykaz istotnych zagrożeń przeniesiony do nowego załącznika K; usunięte uwagi przywołujące dyrektywy i rozporządzenia; dodane punkty o źródłach energii i częściach gorących lub zimnych; zaktualizowana weryfikacja zdolności pokonywania wzniesień dla pojazdów kategorii 3; nowy tytuł i wymagania „Główne zasilanie”, zaktualizowane cofanie pojazdu; konstrukcja kabiny uzupełniona o wymagania ROPS (ochrona przy przewróceniu), zmienione ochrona załogi, kabiny na aparaty oddechowe (SCBA), siedzenia, dostęp do przedziałów załogi, sprzętu, dachu i platform, skrytki i szuflady, wyposażenie elektryczne, akumulatory i oświetlenie; układ sterowania uzupełniony o zalecane poziomy zapewnienia bezpieczeństwa (PLr), zmienione zdalne sterowanie; zaktualizowana tablica 5 (wymiary geometryczne) i zmieniona tablica 6 (osiągi dynamiczne); nowe tytuły „Trakcja” i „Magazynowanie energii i zasięg”; dodana odporność na ciepło wrażliwych podzespołów z weryfikacją; zmienione załączniki C, D i F (kod badania hałasu); nowe załączniki I (badania ROPS kabiny) i J (przykład konstrukcji ROPS); zaktualizowany załącznik ZA (dyrektywa 2006/42/WE). Według wprowadzenia do wydania 2024 kompatybilności elektromagnetycznej norma nie rozpatruje, bo pojazdy dopuszczone do ruchu drogowego spełniają wymagania EMC na podstawie przepisów europejskich. W katalogu iTeh (odczyt 27.10.2026) EN 1846-2:2024 ma status „Published” (etap 6060), a EN 1846-2:2009+A1:2013 — „Withdrawn”.

STATUS (stan kart PKN na 27.10.2026). Karta PN-EN 1846-2:2025-05 (wersja angielska) bez etykiety wycofania: publikacja 22-05-2025, 79 stron, Sektor Obronności i Bezpieczeństwa Powszechnego, KT 244 Sprzętu, Środków i Urządzeń Ratowniczo-Gaśniczych, „Wprowadza: EN 1846-2:2024 [IDT]”, „Dyrektywa: 2006/42/EC”, „Zastępuje: PN-EN 1846-2+A1:2013-07 - wersja angielska, PN-EN 1846-2+A1:2013-07 - wersja polska, PN-EN 1846-2+A1:2013-07/Ap1:2016-12 - wersja angielska”, ICS 13.220.10. Karta PN-EN 1846-2+A1:2013-07 (wersja polska, „Samochody pożarnicze -- Część 2: Wymagania ogólne -- Bezpieczeństwo i parametry użytkowe”) ma etykietę „Wycofana i zastąpiona przez” PN-EN 1846-2:2025-05 (wersja angielska) i wiersz „Data wycofania: 22-05-2025”; publikacja 13-12-2016, 60 stron, „Wprowadza: EN 1846-2:2009+A1:2013 [IDT]”, „Zastępuje: PN-EN 1846-2:2012 - wersja polska”. Wyszukiwarka PKN, hasło „EN 1846” (27.10.2026): wszystkie wcześniejsze wydania i zmiany PN-EN 1846-2 (z lat 2002, 2005, 2009, 2012 i 2013-07) są wycofane; aktualna jest tylko PN-EN 1846-2:2025-05 w wersji angielskiej.

PRZEPISY. Obok normy AB 059 powołuje w części pozycji załącznik do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 1 lutego 2022 r. w sprawie przygotowania lotnisk do sytuacji zagrożenia oraz lotniskowych służb ratowniczo-gaśniczych (Dz.U. 2022 poz. 453) i załącznik do rozporządzenia MSWiA z 27 kwietnia 2010 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wykazu wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (Dz.U. 2010 nr 85 poz. 553); oba akty mają w bazie ELI status „obowiązujący” (odczyt 27.10.2026). Wymagań liczbowych z tych przepisów nie podajemy.

ILE LABORATORIÓW I W JAKIEJ POSTACI (kopia bazy zakresów akredytacji odświeżona z serwera produkcyjnego 27.10.2026 i aktualne dokumenty PCA pobrane tego dnia). Numer 1846-2 stoi w 37 rekordach u 5 polskich laboratoriów: AB 059 (18), AB 128 (8), AB 150 (8), AB 016 i AB 082 (po 1). Wszystkie 5 aktualnych dokumentów PCA ma normę w tych pozycjach; żadna nie jest zawieszona (w PDF numer pojawia się częściej, bo AB 059 podaje w każdej pozycji trzy wydania). Zapisy: „PN-EN 1846-2+A1:2013-07” z „PN-EN 1846-2:2025-05” i „EN 1846-2:2024-12” (AB 059), „PN-EN 1846-2:2025-05 p. 4.1.1.4” (AB 082), „PN-EN 1846-2:2013:07 pkt 5.1.1.2” (AB 016), „PN-EN 1846-2+A1:2013-07” z numerami punktów albo bez (AB 150; dla hałasu — „Załącznik F z wyłączeniem p. F.3”) oraz „PN-EN 1846-2” bez roku (AB 128, przy przedmiocie „Pojazdy E” — w legendzie PCA „E” to elastyczny zakres akredytacji). Zakładka „Laboratoria” („PN-EN 1846-2”) pokazuje 8 laboratoriów: tych 5 polskich i 3 czeskie (zapytanie zakładki na labcoda.pl, 27.10.2026).

CO BADAJĄ LABORATORIA (kopia bazy i dokumenty PCA). AB 059 — pojazdy pożarnicze (ratowniczo-gaśnicze, z podnośnikiem hydraulicznym i z drabiną, specjalne, ratownictwa technicznego i chemicznego, dowodzenia, lotniskowe), nośniki kontenerowe, przyczepy i kontenery wymienne, badania zgodności (akceptacyjne): graniczny kąt przechyłu bocznego (zakres 0,1–45), prędkość maksymalna (0,5–150) km/h, czas osiągnięcia prędkości do 150 km/h i czas przejazdu odcinka 100 m, obrysowa średnica zawracania do 50 m, kąty natarcia, zejścia i rampowy, prześwity, wymiary liniowe i kątowe do 100 m, masa (500–36 000) kg i naciski kół (500–9000) kg na koło, natężenie oświetlenia pola pracy (0,5–5000) lx, zdolność do krzyżowania osi (pojazdy kategorii 2 i 3 według PN-EN 1846-1). AB 150 — pojazdy pożarnicze: wymiary i prześwity, zwisy, średnice zawracania do 50 m, graniczny kąt przechyłu w warunkach statycznych, prędkość maksymalna do 400 km/h i minimalna, rozpędzanie, czasy przejazdu 100, 500 i 1000 m, droga wybiegu, czas uzyskania 65 i 80 km/h, stateczność podczas hamowania, krzyżowanie osi, hałas (40–140) dB; masa kontenerów wymiennych. AB 128 — pojazdy: czas gotowości pneumatycznego układu hamulcowego, eksploatacyjne zużycie paliwa do 150 l/h, krzyżowanie osi (stopnie do 250 mm), rozpędzanie i prędkość maksymalna (20–190) km/h metodą bezstykową, masy i rozkład masy (5–10 000) kg na platformę, stateczność podczas hamowania (odchylenie do 100 cm), wymiary liniowe i kątowe do 30 m, średnice zawracania do 50 m. AB 016 — pojazdy ratowniczo-gaśnicze i podesty na podwoziach: stateczność boczna (masa do 50 t, kąt przechyłu do 45°, badania stanowiskowe, z PN-EN 1777). AB 082 — pojazdy kategorii M, N, O: statyczna stateczność poprzeczna, kąt przechyłu do 39° (z Regulaminami ONZ nr 107 i 111 oraz PN-EN 1777).

GDZIE ŁATWO O WYNIK POZORNIE POPRAWNY. Pierwsze — wydanie i numeracja: w wydaniu 2013 wymagania są w rozdz. 5 (5.1 bezpieczeństwo, 5.2 parametry użytkowe), a w wydaniu 2024 — w rozdz. 4 (np. 4.1.1.2, 4.2.1.2–4.2.1.3), więc ten sam numer punktu w obu wydaniach znaczy co innego; AB 016 i AB 150 podają tylko wydanie 2013 (w PKN wycofane 22-05-2025), AB 082 tylko 2025, AB 059 oba. Drugie — zmienione tablice: wydanie 2024 zaktualizowało tablicę 5 (wymiary geometryczne) i tablicę 6 (osiągi dynamiczne) oraz weryfikację zdolności pokonywania wzniesień dla kategorii 3 — porównanie z wymaganiem z innego wydania daje inną ocenę. Trzecie — część 2 a normy szczególne: dla podnośników i drabin wymagania EN 1777, EN 14043 i EN 14044 uzupełniają lub zmieniają część 2 i mają pierwszeństwo (1.1). Czwarte — zakres: pojazdy do 3 t, ambulanse i pojazdy lotniskowe objęte zaleceniami ICAO są poza normą (1.2), a pojazdy do pracy poza zakresem temperatur normy (od –15 °C do +35 °C w wydaniu 2013, do +40 °C w wydaniu 2024) wymagają uzgodnień spoza normy. Piąte — hałas: AB 150 bada według załącznika F z wyłączeniem F.3 (moc akustyczna), więc sprawozdanie nie obejmuje mocy akustycznej.

CZEGO NIE PODAJEMY. Z wydania 2013 przeczytaliśmy spis treści, przedmowę, wprowadzenie, rozdziały 1–2 i początek definicji, a z wydania 2024 — przedmowę europejską z listą zmian i wprowadzenie. Nie podajemy wymagań liczbowych (np. kątów przechyłu, wymiarów, osiągów z tablic 5 i 6), procedur weryfikacji ani kodu badania hałasu.

Zasada metody

Pojazd pożarniczy albo ratowniczy (kategorie i klasy masy według EN 1846-1) sprawdza się według wspólnych wymagań bezpieczeństwa i parametrów użytkowych — każde wymaganie ma przypisany sposób weryfikacji (np. obliczenie, sprawdzenie wzrokowe, pomiar, badanie funkcjonalne): mierzy się m.in. graniczny kąt przechyłu bocznego na stanowisku, wymiary, kąty i prześwity, masy i naciski, prędkość i rozpędzanie w próbach drogowych, średnicę zawracania, krzyżowanie osi i hałas według kodu badania z załącznika F (EN 1846-2:2009+A1:2013, rozdz. 1, 5; EN 1846-2:2024, przedmowa).

Zastosowania

• Pojazdy pożarnicze i ratownicze o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3 t, do pracy w temperaturze od –15 °C do +35 °C (EN 1846-2:2009+A1:2013, rozdz. 1) albo do +40 °C (wydanie 2024, pole „Zakres” karty PKN)
• Badania odbiorcze przy dostawie i ocena zgodności (zał. G, H) — w zakresach: badania zgodności (akceptacyjne i funkcjonalne)
• Razem z normami szczególnymi: EN 1777 (podnośniki hydrauliczne), EN 14043 i EN 14044 (drabiny obrotowe)
• W zakresach akredytacji: 5 polskich laboratoriów; kąt przechyłu do 45°, masy do 50 t, prędkość do 400 km/h, wymiary do 100 m

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-EN 1846-2:2025-05 (wersja angielska; wprowadza EN 1846-2:2024 [IDT]); poprzednio PN-EN 1846-2+A1:2013-07 (wersja polska i angielska, wycofana 22-05-2025)

Tytuł (PL)

Pojazdy pożarnicze i ratownicze — Część 2: Wymagania ogólne — Bezpieczeństwo i parametry użytkowe

Title (EN)

Firefighting and rescue service vehicles — Part 2: Common requirements — Safety and performance

Procedura krok po kroku

1. Identyfikacja pojazdu i wydania

   Kategoria i klasa masy według EN 1846-1; czy pojazd ma podnośnik albo drabinę (EN 1777, EN 14043, EN 14044); wydanie EN 1846-2 (2013 albo 2024) i numeracja punktów.

2. Warunki weryfikacji

   Ogólne warunki procedur weryfikacji według zał. A (wydanie 2013). Szczegółów NIE PODAJEMY.

3. Pomiary statyczne

   Wymiary, kąty, prześwity, masy i naciski, graniczny kąt przechyłu bocznego na stanowisku.

4. Próby drogowe i funkcjonalne

   Prędkość maksymalna, rozpędzanie, czasy przejazdu, średnica zawracania, krzyżowanie osi, stateczność przy hamowaniu; hałas według zał. F.

5. Wynik

   Porównanie z wymaganiami właściwego wydania (np. tablice 5 i 6 wydania 2024); badanie odbiorcze przy dostawie (zał. G). PN-EN 1846-2:2025-05 — aktualna (stan karty PKN na 27.10.2026; wersja angielska); PN-EN 1846-2+A1:2013-07 wycofana 22-05-2025.

Wymagany sprzęt i aparatura

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• UWAGA MERYTORYCZNA: numeracja wymagań różni się między wydaniami 2013 (rozdz. 5) i 2024 (rozdz. 4) — punkt w sprawozdaniu trzeba czytać razem z wydaniem
• UWAGA MERYTORYCZNA: dla podnośników i drabin pierwszeństwo mają wymagania EN 1777, EN 14043 i EN 14044 (1.1)

Najczęstsze pytania