⚙️ Badanie urządzeń na pelet drzewny z mechanicznym podawaniem — arkusz wyrobowy PN-EN 16510-2-6

Budownictwo PN-EN 16510-2-6

Przegląd

ZAKRES Z KARTY KATALOGOWEJ PKN, PRZYTOCZONY DOSŁOWNIE: „Niniejszy dokument ma zastosowanie dla urządzenia do ogrzewania pomieszczeń i kuchenek z mechanicznym podawaniem pelletu z drewna o nominalnej mocy cieplnej do 50 kW. Przeznaczeniem tych urządzeń jest ogrzewanie pomieszczeń w budynkach mieszkalnych i gotowanie. Mogą być one wyposażone w kocioł (integralna część urządzenia zawierająca wodę do podgrzania) do zaopatrywania w gorącą wodę dla instalacji centralnego ogrzewania. Urządzenia te zwykle wykorzystują energię pomocniczą, która pomiar jest również w tym dokumencie. Mogą być zasilane powietrzem do spalania z ciągiem naturalnym lub wspomaganym wentylatorem. Urządzenia te spalają wyłącznie pellet drzewny, zgodnie ze specyfikacją. Działają tylko przy zamkniętych drzwiach ogniowych."

UWAGA JĘZYKOWA: zdanie o energii pomocniczej pochodzi z karty katalogowej w takim brzmieniu, jakie podaje PKN dla wersji angielskiej normy („która pomiar jest również w tym dokumencie"). Sens jest jednoznaczny — zużycie energii pomocniczej jest jedną z wielkości mierzonych według tego arkusza — ale samo zdanie jest w źródle niegramatyczne i przytaczamy je dosłownie, nie poprawiając.

TRZY RZECZY, KTÓRYCH NIE MA W POZOSTAŁYCH ARKUSZACH SERII. Po pierwsze — granica mocy: nominalna moc cieplna do 50 kW, podczas gdy arkusze 2-1, 2-2 i 2-3 nie podają w zakresie takiej granicy liczbowej. Po drugie — energia pomocnicza: urządzenia zwykle jej używają (podajnik, wentylator, sterownik), a jej pomiar należy do zakresu arkusza. Po trzecie — wentylator wspomagający jest tu DOPUSZCZONY, podczas gdy w arkuszach 2-1 i 2-3 stanowi wyłączenie. To ostatnie rozstrzyga o wyborze arkusza dla urządzenia peletowego.

JEDNO PALIWO, JEDEN SPOSÓB PRACY. Urządzenia objęte tym arkuszem spalają WYŁĄCZNIE pellet drzewny zgodnie ze specyfikacją i działają TYLKO przy zamkniętych drzwiach ogniowych. Nie ma tu wariantu pracy z drzwiami otwartymi, który dopuszczają arkusze 2-1 i 2-2.

DZIEWIĘĆ TYPÓW ZAMIAST SZEŚCIU. Laboratorium notyfikowane (Instytut Energetyki — PIB, Zakład CUE) opisuje, że dla ogrzewaczy pokojowych, urządzeń zabudowanych i kuchenek z mechanicznym podawaniem peletu drzewnego wyróżniono dziewięć typów, podczas gdy dla urządzeń z arkuszy 2-1 i 2-2 jest ich sześć. Ogrzewacze na pelet mają dodatkowo typy CM50, CC50 i CC50+.

SZCZELNOŚĆ BADANA PRZY INNYM CIŚNIENIU NIŻ URZĄDZENIA Z ARKUSZY 2-1 I 2-2. To samo źródło podaje, że ogrzewacze typu CM50, CC50 i CC50+ testuje się dla trzech wartości ciśnienia od 25 do 75 Pa, a wynik odczytany z krzywej poprowadzonej przez te punkty odnosi się do ciśnienia 50 Pa i nie powinien być większy niż 1 m³/h dla typu CC50+ oraz 3 m³/h dla typów CM50 i CC50, przy czym obie te wartości przecieku odniesione są do warunków standardowych. Dla porównania: urządzenia z zamkniętą komorą spalania z arkuszy 2-1 i 2-2 bada się przy nadciśnieniach od 5 do 15 Pa z odniesieniem do 10 Pa.

CZAS BADANIA — SZEŚĆ GODZIN, Z WARUNKIEM ZGODNOŚCI OKRESÓW. Według tego samego źródła czas badania ogrzewaczy mechanicznych opalanych peletem wynosi 6 godzin. Przy nominalnej mocy cieplnej może on być podzielony na dwa równe okresy poprzedzone etapem stabilizacji warunków pracy, a każdy z okresów jest ważny tylko wtedy, gdy jego wynik nie różni się od wartości średniej o więcej niż 10 %. Badanie mocy częściowej trwa 6 godzin i jest procesem ciągłym. Pomiar emisji pyłu dla tej grupy urządzeń prowadzi się w cyklu 30-minutowym, zaczynając od okresu bez aspiracji.

BEZPIECZEŃSTWO POŻAROWE — CZUJNIKI W ZASOBNIKU I PODAJNIKU. Źródło opisuje, że w urządzeniach z mechanicznym podawaniem peletu zasobnik paliwa i podajnik uzbraja się w zestaw czujników temperatury według siatki podanej w normie, a badanie prowadzi się aż do momentu, w którym nie następuje już przyrost temperatur ekranów pomiarowych. Mierzy się i rejestruje temperaturę w strefie promieniowania przed ogrzewaczem i z jego boku, a zarejestrowane wartości nie mogą przekraczać temperatury otoczenia o więcej niż 65 K.

NOWE BADANIA BEZPIECZEŃSTWA, KTÓRYCH STARA NORMA NIE MIAŁA. Źródło wskazuje je wprost jako nowość dla ogrzewaczy i kuchenek na pelet: badanie zaniku odbioru ciepła (sprawdzenie działania ogranicznika temperatury bezpieczeństwa), badanie zaniku zasilania elektrycznego oraz sprawdzenie działania regulatora temperatury. Wynikają one z tego, że urządzenie peletowe zależy od energii pomocniczej — przerwa w zasilaniu zatrzymuje podajnik i wentylator, ale nie gasi paliwa już znajdującego się w palenisku.

DLACZEGO TEN ARKUSZ UKAZAŁ SIĘ DZIEŃ PÓŹNIEJ NIŻ POZOSTAŁE. Arkusze 2-1, 2-2 i 2-3 opublikowano 01-06-2023, a arkusz 2-6 — 02-06-2023. Tego samego dnia wycofano PN-EN 14785:2009. Urządzenia peletowe były więc jedyną grupą, dla której stara norma wyrobowa obowiązywała nieprzerwanie aż do pojawienia się własnego arkusza; pozostałe grupy przeszły w 2018 roku pod część ogólną PN-EN 16510-1, zanim ich arkusze powstały.

ARKUSZ NIE DZIAŁA SAM. Stosuje się go ZAWSZE razem z częścią ogólną PN-EN 16510-1, która zawiera metody badań wspólne dla całej serii. Powołanie w zakresie akredytacji samego arkusza 2-6 nie wystarcza do opisania badania; powołanie samej części 1 nie wskazuje z kolei rodzaju urządzenia. W sprawozdaniu powinny być oba dokumenty.

CZEGO NIE PODAJEMY. Tekstu arkusza nie mieliśmy — PKN udostępnia go odpłatnie (44 strony, wersja angielska). NIE PODAJEMY: wartości granicznych emisji i sprawności, specyfikacji peletu, sposobu odnoszenia stężeń do zawartości tlenu w spalinach, siatki rozmieszczenia czujników w zasobniku ani zasad obliczania wyników.

Zasada metody

Urządzenie peletowe zabudowuje się na stanowisku badawczym i prowadzi przez wielogodzinny cykl pracy przy mocy nominalnej i częściowej, mierząc wielkości cieplne, skład spalin oraz zużycie energii pomocniczej. Arkusz 2-6 wnosi do części ogólnej serii: próbę szczelności prowadzoną przy wyższych ciśnieniach niż dla urządzeń z ręcznym podawaniem paliwa, cykliczny pomiar emisji pyłu, uzbrojenie zasobnika i podajnika w czujniki temperatury do próby bezpieczeństwa pożarowego oraz badania zachowania urządzenia przy zaniku odbioru ciepła i przy zaniku zasilania elektrycznego.

Zastosowania

• Wstępne badanie typu (ITT) ogrzewaczy pokojowych, urządzeń zabudowanych i kuchenek z mechanicznym podawaniem peletu drzewnego
• Badania urządzeń peletowych z kotłem zintegrowanym, zasilających instalację centralnego ogrzewania
• Badania bezpieczeństwa przy zaniku zasilania elektrycznego i zaniku odbioru ciepła
• Badania do deklaracji właściwości użytkowych wyrobu budowlanego w systemie 3
• Aktualizacja powołań w zakresie akredytacji po wycofaniu PN-EN 14785:2009

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-EN 16510-2-6:2023-06 (wersja angielska; wprowadza EN 16510-2-6:2022 [IDT])

Tytuł (PL)

Mieszkaniowe urządzenia spalające paliwo stałe — Część 2-6: Ogrzewacze pokojowe, urządzenia zabudowane i kuchenki z mechanicznym podawaniem pelletu drzewnego

Title (EN)

Residential solid fuel burning appliances — Part 2-6: Mechanically fed wood pellet roomheaters, inset appliances and cookers

Procedura krok po kroku

1. Sprawdzenie, czy urządzenie należy do tego arkusza

   Mechaniczne podawanie peletu drzewnego i nominalna moc cieplna do 50 kW. Urządzenie peletowe z podawaniem ręcznym należy do arkusza 2-1 albo 2-3 — rozstrzyga sposób podawania paliwa, nie samo paliwo.

2. Przypisanie typu urządzenia

   Dla tej grupy wyróżniono dziewięć typów, w tym CM50, CC50 i CC50+. Od typu zależą wartości graniczne przecieku w próbie szczelności.

3. Próba szczelności

   Pomiar przy trzech wartościach ciśnienia od 25 do 75 Pa; wynik odczytany z krzywej odnosi się do ciśnienia 50 Pa i porównuje z wartością graniczną właściwą dla typu urządzenia.

4. Badanie przy nominalnej mocy cieplnej

   Czas badania 6 godzin, po etapie stabilizacji warunków pracy; dopuszczalny podział na dwa równe okresy, przy czym każdy okres jest ważny tylko wtedy, gdy jego wynik nie różni się od wartości średniej o więcej niż 10 %.

5. Badanie przy mocy częściowej

   Czas badania 6 godzin, proces ciągły, bez podziału na okresy.

6. Pomiar emisji i energii pomocniczej

   Emisja pyłu mierzona w cyklu 30-minutowym, zaczynając od okresu bez aspiracji; równolegle pomiar CO, NOx i OGC odnoszonych do przyjętej w normie zawartości tlenu w spalinach oraz pomiar zużycia energii pomocniczej.

7. Badania bezpieczeństwa właściwe dla urządzeń peletowych

   Próba bezpieczeństwa pożarowego z czujnikami w zasobniku i podajniku, prowadzona do ustania przyrostu temperatur ekranów; badanie zaniku odbioru ciepła (działanie ogranicznika temperatury bezpieczeństwa); badanie zaniku zasilania elektrycznego; sprawdzenie działania regulatora temperatury.

8. Zestawienie wyników z powołaniem OBU dokumentów

   W sprawozdaniu powołać arkusz PN-EN 16510-2-6 RAZEM z częścią ogólną PN-EN 16510-1. Jeżeli dokumentacja powołuje PN-EN 14785:2009, powołanie jest nieaktualne — norma została wycofana 02-06-2023.

Wymagany sprzęt i aparatura

Odczynniki, podłoża i materiały eksploatacyjne

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Badanie zaniku zasilania elektrycznego prowadzi się przy pracującym palenisku — po zatrzymaniu wentylatora istnieje ryzyko wydostania się spalin do pomieszczenia
• Zasobnik peletu i podajnik bada się pod kątem cofnięcia ognia — próba wymaga osobnej oceny ryzyka i gotowego środka gaśniczego
• Tlenek węgla jest bezwonny i śmiertelnie toksyczny — wymagany wykrywacz CO i sprawna wentylacja pomieszczenia badań
• Pył peletowy w zasobniku tworzy z powietrzem mieszaninę zdolną do zapłonu — unikać iskrzenia przy uzbrajaniu zasobnika w czujniki
• Badanie trwa sześć godzin przy pracującym urządzeniu — obowiązuje stały nadzór stanowiska

Najczęstsze pytania