🍎 Napoje bezalkoholowe — pobieranie próbek i metody badań organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych, PN-A-79033
Krótko: o co chodzi
Norma zbiorcza dla napojów bezalkoholowych: według karty PKN pobieranie, przechowywanie i przygotowanie próbek, trzy rodzaje badań organoleptycznych, 17 fizykochemicznych i pięć mikrobiologicznych oraz zasady oceny wadliwości partii. Badanie wykonuje się według normy PN-A-79033:1985 (wersja polska); STATUS (stan na 17.11.2026): wycofana 27-07-2015; „Zastąpiona przez: PN-A-04019:1998” — normę o oznaczaniu witaminy C. Procedura obejmuje 4 kroki; stosuje się je m.in. do: Napoje bezalkoholowe — pobieranie, przechowywanie i przygotowanie próbek do badań (karta normy), Badania organoleptyczne, fizykochemiczne (w tym szczelność, dwutlenek węgla, benzoesan sodowy, metale) i mikrobiologiczne (w tym liczba drożdży i bakterii) oraz ocena wadliwości partii (karta normy), Alkohol etylowy wobec granicy 0,5 % obj., powyżej której produkt jest napojem alkoholowym (art. 46 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości).
W skrócie
- Norma: PN-A-79033:1985 (wersja polska)
- Kategoria: Chemia żywności
- Kroków procedury: 4
- STATUS (stan na 17.11.2026): wycofana 27-07-2015; „Zastąpiona przez: PN-A-04019:1998” — normę o oznaczaniu witaminy C
- Wydanie (z karty PKN): PN-A-79033:1985, wersja polska; publikacja 09-03-1985, 16 stron, RS SRZ, ICS 67.160.20; zastępuje PN-A-79033:1979
- Zawartość normy (z karty): pobieranie próbek; 3 badania organoleptyczne, 17 fizykochemicznych, 5 mikrobiologicznych; 7 tabel, 13 wzorów, 2 rysunki; zasady oceny wadliwości partii
Przegląd
STATUS (stan na 17.11.2026). Karta PKN PN-A-79033:1985 (wersja polska, publikacja 09-03-1985, 16 stron, organ techniczny RS SRZ — Rada Sektorowa Sektora Żywności, Rolnictwa i Leśnictwa, ICS 67.160.20) ma nagłówek „Wycofana i zastąpiona przez PN-A-04019:1998 - wersja polska”, datę wycofania 27-07-2015 i pole „Zastąpiona przez: PN-A-04019:1998”; „Zastępuje: PN-A-79033:1979”. Wskazany następca NIE jest normą o napojach: PN-A-04019:1998 „Produkty spożywcze — Oznaczanie zawartości witaminy C” (karta bez daty wycofania; KT 200, 6 stron) podaje metodę miareczkową według Tillmansa dla produktów bezbarwnych i słabo zabarwionych oraz spektrofotometryczną dla silnie zabarwionych i wymienia PN-A-79033:1985 wśród czterech norm, które zastępuje. Dla pozostałych badań napojów karta następcy nie wskazuje. Wycofaną normę PKN nadal sprzedaje. Tekstu normy nie mieliśmy.
CO TA NORMA OPISUJE. Zakres z karty katalogowej PKN, w całości: „W normie podano procedurę pobierania próbek napojów bezalkoholowych, ich przechowywania i przygotowania do badań. Opisano trzy rodzaje badań organoleptycznych, 17 rodzajów badań fizykochemicznych (sprawdzanie szczelności, zawartość dwutlenku węgla, benzoesanu sodowego, metali) i 5 rodzajów badań mikrobiologicznych (oznaczanie liczby drożdży, bakterii itd.). Opisy metod badań zawierają zasady metod, sprzęt, odczynniki, opis czynności, obliczanie wyników. W normie zamieszczono 7 tabel, 13 wzorów, 2 rysunki. Podano zasady oceny wadliwości partii”.
PRZEPIS, Z KTÓRYM PORÓWNUJE SIĘ WYNIK ALKOHOLU. Ustawa z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 2151; w ELI 17.11.2026 — tekst jednolity aktu obowiązującego, ostatni akt zmieniający Dz.U. 2026 poz. 875 wchodzi w życie 01-01-2027), art. 46 ust. 1: „Napojem alkoholowym w rozumieniu niniejszej ustawy jest produkt przeznaczony do spożycia zawierający alkohol etylowy pochodzenia rolniczego w stężeniu przekraczającym 0,5% objętościowych alkoholu”. Ustawa nie wskazuje metody oznaczania alkoholu.
CZEGO TU NIE PODAJEMY. Wykazu i numeracji 17 badań fizykochemicznych i pięciu mikrobiologicznych, sposobu pobierania i liczności próbek, zasad oceny wadliwości partii, warunków pomiarów, wskaźników, podłoży, temperatur i czasów inkubacji ani precyzji. Źródła, które opisywałoby przebieg tych metod według tej normy, nie znaleźliśmy — oferty laboratoriów wymieniają tylko numer normy przy nazwie badania i nie są źródłem metody.
Zasada metody
Według karty normy pobiera się próbki napojów bezalkoholowych, przechowuje je i przygotowuje do badań, a następnie wykonuje badania organoleptyczne (3 rodzaje), fizykochemiczne (17 — w tym sprawdzanie szczelności, zawartość dwutlenku węgla, benzoesanu sodowego, metali) i mikrobiologiczne (5 — w tym liczba drożdży i bakterii); opisy metod zawierają zasady, sprzęt, odczynniki, czynności i obliczanie wyników, a norma podaje też zasady oceny wadliwości partii. Wynik oznaczenia alkoholu porównuje się z granicą 0,5 % objętościowych z ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Przebiegu poszczególnych metod NIE PODAJEMY — tekstu normy nie mieliśmy.
Zastosowania
- Napoje bezalkoholowe — pobieranie, przechowywanie i przygotowanie próbek do badań (karta normy)
- Badania organoleptyczne, fizykochemiczne (w tym szczelność, dwutlenek węgla, benzoesan sodowy, metale) i mikrobiologiczne (w tym liczba drożdży i bakterii) oraz ocena wadliwości partii (karta normy)
- Alkohol etylowy wobec granicy 0,5 % obj., powyżej której produkt jest napojem alkoholowym (art. 46 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości)
Kluczowe parametry
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| STATUS (stan na 17.11.2026) | wycofana 27-07-2015; „Zastąpiona przez: PN-A-04019:1998” — normę o oznaczaniu witaminy C |
| Wydanie (z karty PKN) | PN-A-79033:1985, wersja polska; publikacja 09-03-1985, 16 stron, RS SRZ, ICS 67.160.20; zastępuje PN-A-79033:1979 |
| Zawartość normy (z karty) | pobieranie próbek; 3 badania organoleptyczne, 17 fizykochemicznych, 5 mikrobiologicznych; 7 tabel, 13 wzorów, 2 rysunki; zasady oceny wadliwości partii |
| Granica z przepisu dla alkoholu | powyżej 0,5 % obj. — napój alkoholowy; ustawa o wychowaniu w trzeźwości, art. 46 ust. 1 (t.j. Dz.U. 2023 poz. 2151) |
Norma
- Numer normy
- PN-A-79033:1985 (wersja polska)
- Tytuł (PL)
- Napoje bezalkoholowe — Pobieranie próbek i metody badań
- Title (EN)
- Soft drinks — Sampling and test methods
Procedura krok po kroku
-
Status dokumentu
Karta PKN: norma wycofana 27-07-2015, „zastąpiona przez PN-A-04019:1998” — normę o witaminie C (stan na 17.11.2026). Dla pozostałych badań karta następcy nie wskazuje.
-
Pobranie i przygotowanie próbek
Według karty norma opisuje pobieranie, przechowywanie i przygotowanie próbek. Liczności i warunków NIE PODAJEMY.
-
Badania
Organoleptyczne (3 rodzaje), fizykochemiczne (17) i mikrobiologiczne (5) według metod normy (karta). Przebiegu NIE PODAJEMY.
-
Ocena
Zasady oceny wadliwości partii — z normy (karta), NIE PODAJEMY. Wynik alkoholu porównuje się z granicą 0,5 % obj. (art. 46 ust. 1 ustawy).
Wymagany sprzęt i aparatura
| Sprzęt | Przykład | Orientacyjna cena |
|---|---|---|
| Sprzęt metod normy | Karta: opisy metod zawierają sprzęt. Jaki — NIE PODAJEMY; tekstu normy nie mieliśmy | — |
Odczynniki, podłoża i materiały eksploatacyjne
| Odczynnik | CAS | Szczegóły |
|---|---|---|
| Odczynniki metod normy | — | Karta: opisy metod zawierają odczynniki. Jakie — NIE PODAJEMY |
Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)
- Wykazu zagrożeń normy nie znamy — obowiązują karty charakterystyki odczynników użytych w laboratorium
Najczęstsze pytania
Jaka norma opisuje to badanie?
Badanie wykonuje się według normy PN-A-79033:1985 (wersja polska) — „Napoje bezalkoholowe — Pobieranie próbek i metody badań”. Tytuł angielski: „Soft drinks — Sampling and test methods”.
Na czym polega ta metoda?
Według karty normy pobiera się próbki napojów bezalkoholowych, przechowuje je i przygotowuje do badań, a następnie wykonuje badania organoleptyczne (3 rodzaje), fizykochemiczne (17 — w tym sprawdzanie szczelności, zawartość dwutlenku węgla, benzoesanu sodowego, metali) i mikrobiologiczne (5 — w tym liczba drożdży i bakterii); opisy metod zawierają zasady, sprzęt, odczynniki, czynności i obliczanie wyników, a norma podaje też zasady oceny wadliwości partii. Wynik oznaczenia alkoholu porównuje się z granicą 0,5 % objętościowych z ustawy o wychowaniu w trzeźwości.
Jaki jest zakres pomiarowy i dokładność?
STATUS (stan na 17.11.2026): wycofana 27-07-2015; „Zastąpiona przez: PN-A-04019:1998” — normę o oznaczaniu witaminy C; Wydanie (z karty PKN): PN-A-79033:1985, wersja polska; publikacja 09-03-1985, 16 stron, RS SRZ, ICS 67.160.20; zastępuje PN-A-79033:1979; Zawartość normy (z karty): pobieranie próbek; 3 badania organoleptyczne, 17 fizykochemicznych, 5 mikrobiologicznych; 7 tabel, 13 wzorów, 2 rysunki; zasady oceny wadliwości partii; Granica z przepisu dla alkoholu: powyżej 0,5 % obj. — napój alkoholowy; ustawa o wychowaniu w trzeźwości, art. 46 ust. 1 (t.j. Dz.U. 2023 poz. 2151).
Ile trwa wykonanie badania?
Procedura obejmuje 4 kroków. Norma nie podaje czasu trwania dla wszystkich etapów — decyduje procedura laboratorium.
Jaki sprzęt jest potrzebny?
Sprzęt metod normy.
Gdzie stosuje się to badanie?
Napoje bezalkoholowe — pobieranie, przechowywanie i przygotowanie próbek do badań (karta normy); Badania organoleptyczne, fizykochemiczne (w tym szczelność, dwutlenek węgla, benzoesan sodowy, metale) i mikrobiologiczne (w tym liczba drożdży i bakterii) oraz ocena wadliwości partii (karta normy); Alkohol etylowy wobec granicy 0,5 % obj., powyżej której produkt jest napojem alkoholowym (art. 46 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości).
Jakie środki ostrożności obowiązują?
Wykazu zagrożeń normy nie znamy — obowiązują karty charakterystyki odczynników użytych w laboratorium.
Które laboratorium wykona to badanie?
Badanie wykonują laboratoria akredytowane według ISO/IEC 17025. Na LabCoda wyszukasz je po numerze normy PN-A-79033.