🌿 Hydrochinon w powietrzu na stanowiskach pracy — wysokosprawna chromatografia cieczowa z detekcją spektrofotometryczną (HPLC-UV); najmniejsze oznaczalne stężenie według normy 0,1 mg/m³ dla 20 l powietrza, NDS 1 mg/m³, NDSCh 2 mg/m³; PN-Z-04479:2016-10

Środowisko PN-Z-04479

Przegląd

CO TA NORMA OPISUJE. Zakres z karty PKN, w całości: „W niniejszej normie podano metodę oznaczania hydrochinonu (nr CAS: 123-31-9) w powietrzu na stanowiskach pracy, z zastosowaniem wysokosprawnej chromatografii cieczowej (HPLC) z detekcją spektrofotometryczną. Metodę stosuje się podczas kontroli warunków sanitarnohigienicznych. Najmniejsze stężenie hydrochinonu, jakie można oznaczyć w warunkach pobierania próbek powietrza i wykonania oznaczania opisanych w normie, wynosi 0,1 mg/m3 (dla próbki powietrza o objętości 20 l)” (na karcie bez kropki na końcu). Karta nie podaje próbnika ani rozpuszczalnika. Tekstu normy (8 stron) nie mieliśmy. Indeks metod CIOP z lat 2000–2017 notuje „Hydrochinon – nr 3(81) 2014”; artykułu nie czytaliśmy i nic z niego nie podajemy.

WARTOŚCI NDS (wykaz w załączniku do rozporządzenia z 26 marca 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 447). Poz. 300: „Hydrochinon [123-31-9]” — NDS 1 mg/m³, NDSCh 2 mg/m³, bez notacji „skóra”. Najmniejsze oznaczalne stężenie według karty, 0,1 mg/m³, to 10 % wartości NDS.

STATUS (stan karty na 04.10.2026). Karta PN-Z-04479:2016-10 (wersja polska) nie ma nagłówka „Wycofana” ani wiersza „Data wycofania”: publikacja 19-10-2016, 8 stron, grupa cenowa D, Sektor Zdrowia, Środowiska i Medycyny, KT 159 Zagrożeń Chemicznych i Pyłowych w Środowisku Pracy, ICS 13.040.30; karta nie ma pola „Zastępuje”. Wyszukiwarka PKN pod hasłem „PN-Z-04479” (04.10.2026) zwraca tylko tę normę.

ILE LABORATORIÓW I W JAKIEJ POSTACI (kopia bazy zakresów akredytacji, wsad do 17.09.2026, odczyt 04.10.2026). Numer 04479 stoi w 3 rekordach u 3 laboratoriów; w aktualnych dokumentach PCA (odczyt 03.10.2026; wydania od 26.01.2026 do 17.09.2026) — w 3 wierszach u tych samych laboratoriów; przeszukanie wszystkich dokumentów PCA pobranych z BIP nie dało laboratoriów spoza kopii bazy; w żadnym dokumencie nie powtarzają się strony. Pozycja AB 1226 (wyd. nr 26 z 17.09.2026) jest zapisana pogrubioną kursywą — akredytacja zawieszona na wniosek podmiotu od 10.06.2026 r. do 07.12.2026 r.; w kopii bazy przedmiot ma przy niej gwiazdkę. Postać „PN-Z-04479:2016-10” — AB 849 i AB 882; „PN-Z-04479:2016” (bez miesiąca) — AB 1226. Zakładka „Laboratoria” (hasło „PN-Z-04479”) pokazuje wszystkie 3 laboratoria — sprawdzone zapytaniem zakładki na serwerze produkcyjnym labcoda.pl 04.10.2026.

CO BADAJĄ LABORATORIA (kopia bazy i dokumenty PCA). Przedmiot: środowisko pracy — powietrze; AB 849 — próbki pobrane na rurki z sorbentem, AB 882 i AB 1226 — bez dopisku. Wielkość: stężenie (zawartość) hydrochinonu. Zakresy w mg/m³: 0,088–32,3 (AB 882), 0,10–20,00 (AB 849), 0,1–2 (AB 1226, zawieszone); w próbce od 0,0011 mg (AB 882). Technika: wysokosprawna chromatografia cieczowa z detekcją spektrofotometryczną — HPLC-UV/Vis (AB 849, AB 882), HPLC-UV (AB 1226).

GDZIE ŁATWO O WYNIK POZORNIE POPRAWNY. Pierwsze — granica oznaczalności: według karty 0,1 mg/m³ dla 20 l; AB 849 i AB 1226 podają tę granicę, AB 882 — 0,088 mg/m³, co wymaga warunków innych niż w normie — sprawozdanie powinno je nazwać. Drugie — górne granice: AB 1226 kończy zakres na 2 mg/m³, czyli na NDSCh, a AB 849 i AB 882 sięgają 20 i 32,3 mg/m³; przy wyższych stężeniach znaczenie ma, w którym laboratorium wynik mieści się w akredytowanym zakresie. Trzecie — NDSCh 2 mg/m³ wymaga pomiaru krótkotrwałego, którego warunków NIE PODAJEMY. Czwarte — zawieszenie: pozycja AB 1226 zawieszona do 07.12.2026 r.

CZEGO NIE PODAJEMY. Tekstu normy nie mieliśmy, a karta nie podaje próbnika — nie podajemy sorbentu ani filtra, strumienia pobierania powietrza, rozpuszczalnika, kolumny, fazy ruchomej, długości fali ani obliczeń; treści artykułu CIOP z 2014 r. nie znamy.

Zasada metody

Hydrochinon w powietrzu stanowiska pracy oznacza się wysokosprawną chromatografią cieczową z detekcją spektrofotometryczną (karta PKN); wynik w mg/m³ porównuje się z NDS 1 mg/m³ i NDSCh 2 mg/m³. Najmniejsze oznaczalne stężenie według karty — 0,1 mg/m³ dla próbki 20 l. Szczegółów NIE PODAJEMY — tekstu normy nie mieliśmy.

Zastosowania

• Powietrze na stanowiskach pracy — hydrochinon — w aktualnych zakresach 3 laboratoriów (jedna pozycja zawieszona)
• Ocena narażenia zawodowego wobec NDS 1 mg/m³ i NDSCh 2 mg/m³ (Dz.U. 2026 poz. 447, poz. 300 wykazu)

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-Z-04479:2016-10

Tytuł (PL)

Ochrona czystości powietrza — Oznaczanie hydrochinonu na stanowiskach pracy metodą wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją spektrofotometryczną

Title (EN)

Air purity protection — Determination of hydroquinone at workplaces by high-performance liquid chromatography with spectrophotometric detection

Procedura krok po kroku

1. Pobieranie

   Według karty oznaczalność podano dla 20 l powietrza; próbnika NIE PODAJEMY — karta go nie podaje.

2. Przygotowanie próbki

   Warunków NIE PODAJEMY — tekstu normy nie mieliśmy.

3. Analiza

   Wysokosprawna chromatografia cieczowa z detekcją spektrofotometryczną (karta PKN); warunków NIE PODAJEMY.

4. Wynik i ocena

   Stężenie w mg/m³; porównanie z NDS 1 mg/m³ i NDSCh 2 mg/m³ (Dz.U. 2026 poz. 447); najmniejsze oznaczalne stężenie 0,1 mg/m³.

Wymagany sprzęt i aparatura

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Hydrochinon — zasady bezpieczeństwa laboratorium chemicznego
• UWAGA MERYTORYCZNA: dolna granica poniżej 0,1 mg/m³ wymaga warunków innych niż w normie; pozycja AB 1226 zawieszona do 07.12.2026 r.

Najczęstsze pytania