🔥 Chlor w węglu kamiennym, węglu brunatnym i koksie — spalanie z mieszaniną Eschki, oznaczenie metodą Volharda, Mohra albo miareczkowaniem potencjometrycznym z elektrodą jonoselektywną; PN-ISO 587:2000

Petrochemia PN-ISO 587

Przegląd

CO TA NORMA OPISUJE. Zakres z karty PKN PN-ISO 587:2000, w całości: „Podano metodę oznaczania zawartości chloru w węglu kamiennym, węglu brunatnym i koksie, z zastosowaniem mieszaniny Eschki. Opisano zasadę metody, procedurę spalania i wykonania oznaczania metodami Volharda i Mohra oraz metodą miareczkowania potencjometrycznego z użyciem elektrody jonoselektywnej. Podano również odczynniki, aparaturę, sposób przygotowania próbki do badań oraz sposób obliczania wyników” (na karcie bez kropki). Zakres ISO 587:2020 według katalogu evs.ee, w całości: „This document specifies a method of determining the chlorine content of hard coal, brown coals and lignites, and coke using Eschka mixture.” (nasz przekład: dokument określa metodę oznaczania zawartości chloru w węglu kamiennym, w węglach brunatnych i lignitach oraz w koksie z zastosowaniem mieszaniny Eschki). Tekstu żadnego z wydań nie mieliśmy — nie znamy składu mieszaniny Eschki według normy, temperatury i czasu spalania ani przebiegu żadnego z trzech oznaczeń.

STATUS (stan na 08.10.2026). Karta PKN PN-ISO 587:2000 (wersja polska) nie ma etykiety „Wycofana”: tytuł „Paliwa stałe -- Oznaczanie zawartości chloru z zastosowaniem mieszaniny Eschki”, publikacja 24-02-2000, 12 stron, grupa cenowa F, Sektor Górnictwa, KT 220 Naturalnych Paliw Stałych, „Wprowadza: ISO 587:1997 [IDT]”, ICS 73.040 i 75.160.10, bez pól „Zastępuje” i „Zastąpiona przez”. Wyszukiwarka PKN, hasło „ISO 587” (08.10.2026): w pierwszych 100 pozycjach z numerem 587 tylko ta norma. Katalog evs.ee: ISO 587:2020 obowiązuje od 05.08.2020 i zastąpiła ISO 587:1997. Polska norma odpowiada więc wydaniu ISO sprzed 2020 r.; czym wydanie 2020 różni się od 1997, nie wiemy — oprócz tytułu, który zamiast „Solid mineral fuels” mówi „Coal and coke”.

ILE LABORATORIÓW I W JAKIEJ POSTACI (kopia bazy zakresów akredytacji i aktualne dokumenty PCA, odczyt 08.10.2026). Numer 587 stoi w 20 rekordach u 12 laboratoriów; w aktualnych dokumentach PCA (wydania od 29.11.2024 do 22.09.2026) — w 18 pozycjach u tych samych laboratoriów (u AB 313 każda pozycja zapisana po polsku i po angielsku); żadna z nich nie jest zawieszona. Różnica wynika z AB 550: w kopii bazy ma 3 rekordy (także stałe paliwo wtórne i odpady), a w aktualnym dokumencie PCA (wyd. 33 z 22.09.2026) — jeden wiersz, dla węgla kamiennego i brunatnego, koksu i przetworzonych paliw stałych. Postaci: „PN-ISO 587:2000” — AB 005, AB 103, AB 869, AB 300 (oraz u tego samego laboratorium „PN ISO 587:2000” i „PN ISO-587:2000 pkt. 7.2.1”), AB 313 (z procedurami IPPS-24 wersja 02 z 30.05.2022 i IPPS-27 wersja 01 z 18.02.2026); z punktem 7.2.1 — AB 079, AB 550, AB 687 i AB 981; z punktem 7.2.2 — AB 1089; „PN-ISO 587 p. 7.2.3.” — AB 054; „PN-ISO 587:2000 z wyłączeniem pkt. 7.2.2; 7.2.3” — AB 1913. Karta PKN wymienia trzy sposoby oznaczenia (Volhard, Mohr, potencjometria z elektrodą jonoselektywną), ale nie podaje numerów punktów; jedyne powiązanie punktu z techniką w zakresach to AB 054: „p. 7.2.3” i „metoda miareczkowania potencjometrycznego”. Zakładka „Laboratoria”: „PN-ISO 587” pokazuje wszystkie 12 laboratoriów; hasło „ISO 587” nie pokazuje żadnego.

CO BADAJĄ LABORATORIA (dokumenty PCA). Wielkość: zawartość chloru; technika — miareczkowa (większość), miareczkowanie potencjometryczne (AB 054, AB 313), „Metoda Eschki” (AB 103). Przedmiot: węgiel kamienny i koks; AB 103 i AB 550 — także węgiel brunatny, półkoks i przetworzone paliwa stałe; AB 313 — także koks naftowy (IPPS-27); AB 869 — odpady palne (paliwo alternatywne) o kodzie 19 12 10; AB 1913 — w trzech osobnych pozycjach węgiel kamienny i koks (0,02–1,00 %), stałe paliwo wtórne (0,02–5,00 %) i biomasa stała (0,02–0,50 %). Zakresy w %: od 0,003 (AB 313: 0,003–0,740 węgiel, 0,003–0,163 koks, 0,006–0,205 koks naftowy) do 5,00 (AB 1913, paliwo wtórne); pozostałe: 0,005–1,00 (AB 687), 0,01–1,00 (AB 1089), 0,01–1,0 (AB 550), 0,02–1,00 (AB 300, pkt 7.2.1), 0,03–0,24 i 0,04–0,15 (AB 300), 0,03–0,50 (AB 079), 0,03–1,50 (AB 103), 0,04–0,65 (AB 981), 0,050–1,50 (AB 054), 0,07–2,00 (AB 005), 0,10–2,00 (AB 869).

GDZIE ŁATWO O WYNIK POZORNIE POPRAWNY. Pierwsze — przedmiot spoza normy: zakres obejmuje węgiel kamienny, brunatny i koks; stałe paliwa wtórne (AB 869, AB 1913) i biomasa (AB 1913) są poza nim — dla stałych paliw wtórnych jest PN-EN 15408, a dla biopaliw stałych PN-EN ISO 16994 (obie opisane w osobnych wpisach tej bazy), więc wynik według PN-ISO 587 dla takiej próbki jest wynikiem metodą spoza zakresu normy. Drugie — które zakończenie: norma ma trzy sposoby oznaczenia chloru po spaleniu; sprawozdanie powinno podać, który zastosowano, bo zakresy laboratoriów wskazują różne punkty (7.2.1, 7.2.2, 7.2.3) albo żadnego. Trzecie — wydanie: PN-ISO 587:2000 to ISO 587:1997, a ISO obowiązuje dziś w wydaniu 2020; laboratorium i zleceniodawca powołujący „ISO 587” bez roku mówią o innym dokumencie niż polska norma. Czwarte — wyszukiwanie: dwa zapisy u AB 300 („PN ISO 587”, „PN ISO-587”) nie zaczynają się od „PN-ISO 587” i w zakładce widać tylko trzeci.

CZEGO NIE PODAJEMY. Tekstu normy nie mieliśmy — nie podajemy składu ani ilości mieszaniny Eschki, temperatury, czasu i naczyń spalania, sposobu ekstrakcji, odczynników do miareczkowania, elektrody, wzorów, granic oznaczalności ani precyzji; nie przypisujemy metod Volharda i Mohra do punktów 7.2.1 i 7.2.2.

Zasada metody

Próbkę paliwa spala się w mieszaninie z mieszaniną Eschki, a chlor związany w spieku oznacza się jednym z trzech sposobów opisanych w normie: metodą Volharda, metodą Mohra albo miareczkowaniem potencjometrycznym z elektrodą jonoselektywną (karta PKN). Zakres: węgiel kamienny, węgiel brunatny, koks. Parametrów spalania i oznaczeń NIE PODAJEMY — tekstu normy nie mieliśmy.

Zastosowania

• Węgiel kamienny, węgiel brunatny i koks — zawartość chloru; w aktualnych zakresach akredytacji 12 laboratoriów
• Koks naftowy (AB 313, z procedurą IPPS-27) i przetworzone paliwa stałe (AB 103, AB 550) — według zakresów laboratoriów
• Paliwa z odpadów (AB 869, AB 1913) i biomasa (AB 1913) — poza zakresem normy; dla nich PN-EN 15408 i PN-EN ISO 16994

Kluczowe parametry

Norma

Numer normy

PN-ISO 587:2000 (wersja polska; wprowadza ISO 587:1997 [IDT])

Tytuł (PL)

Paliwa stałe — Oznaczanie zawartości chloru z zastosowaniem mieszaniny Eschki

Title (EN)

Solid mineral fuels — Determination of chlorine using Eschka mixture (title of ISO 587:1997; 2020 edition: Coal and coke — Determination of chlorine using Eschka mixture)

Procedura krok po kroku

1. Próbka

   Przygotowanie próbki do badań według normy (karta PKN); szczegółów NIE PODAJEMY.

2. Spalanie

   Spalenie próbki z mieszaniną Eschki (karta PKN); temperatury i czasu NIE PODAJEMY.

3. Oznaczenie

   Oznaczenie chloru metodą Volharda, metodą Mohra albo miareczkowaniem potencjometrycznym z elektrodą jonoselektywną; w sprawozdaniu wskazać zastosowany sposób.

4. Wynik

   Zawartość chloru w procentach; wzoru NIE PODAJEMY. PN-ISO 587:2000 aktualna (stan kart PKN na 08.10.2026).

Wymagany sprzęt i aparatura

Odczynniki, podłoża i materiały eksploatacyjne

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

• Praca z piecem i gorącymi tyglami — rękawice, szczypce, osłona twarzy
• UWAGA MERYTORYCZNA: norma obejmuje węgiel kamienny, brunatny i koks — nie stałe paliwa wtórne ani biomasę (dla nich PN-EN 15408 i PN-EN ISO 16994)

Najczęstsze pytania