Dźwignice: ostrzeżenie CEN do normy zharmonizowanej EN 13001-3-2:2014 — obliczona trwałość zmęczeniowa lin stalowych może być zawyżona; do czasu rewizji alternatywą jest ISO 16625:2025
Słowacki urząd normalizacji, metrologii i badań (ÚNMS SR) opublikował 1 października 2026 r. ostrzeżenie komitetu CEN/TC 147 do STN EN 13001-3-2:2015, czyli EN 13001-3-2:2014. Projektowa trwałość lin wyznaczona według tej normy może być zawyżona, zwłaszcza dla lin ruchomych o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie i przy małym stosunku D/d.
- Ostrzeżenie przygotował komitet techniczny CEN/TC 147 „Dźwignice — Bezpieczeństwo”; po jego zatwierdzeniu Rada Techniczna CEN poinformowała krajowe jednostki normalizacyjne 12 sierpnia 2026 r. Dotyczy normy zharmonizowanej EN 13001-3-2:2014 o stanach granicznych i sprawdzeniu kompetencji lin stalowych w układach linowych dźwignic; ÚNMS SR podaje tekst ostrzeżenia po słowacku i w oryginale angielskim.
- Problem leży w dowodzie wytrzymałości zmęczeniowej lin: przy przeszacowanej trwałości lina może osiągnąć stan krytyczny dla bezpieczeństwa albo ulec przedwczesnemu zniszczeniu. CEN zaleca przegląd istniejących napędów linowych, dla których wytrzymałość zmęczeniową sprawdzono według EN 13001-3-2:2014, pod kątem konstrukcji układu linowego oraz kryteriów kontroli i odkładania lin.
- Do czasu rewizji normy sprawdzenie wytrzymałości zmęczeniowej lin ruchomych można prowadzić według ISO 16625:2025, która uwzględnia rzeczywiste wyniki badań zmęczeniowych; trwająca rewizja EN 13001-3-2 ma przyjąć zaktualizowaną metodę obliczeń. ISO 16625:2025 (drugie wydanie, zastępuje ISO 16625:2013) podaje dowód kompetencji i kryteria doboru lin stalowych do dźwignic z uwzględnieniem geometrii bębnów i krążków; nie dotyczy lin z włókien.
- Różnicę opisał już artykuł w czasopiśmie innoTRAC (t. 3, nr 1, grudzień 2024), porównujący DIN EN 13001-3-2:2015 z roboczym projektem ISO/WD 16625:2023: norma europejska opiera się na jednej krzywej charakterystycznej o stałym wykładniku, co daje wyższą obliczeniową nośność zmęczeniową liny i ryzyko przedwczesnego, nieprzewidywalnego zniszczenia. Projekt ISO uwzględniał maksymalną siłę w linie zależnie od stosunku D/d i w części przykładów obliczeniowych wymagał znacznie więcej lin w okresie eksploatacji dźwignicy.
Źródło: ÚNMS SR — Varovné oznámenie k STN EN 13001-3-2:2015 (1.10.2026)