Od 16 września 2026 r. nowa definicja artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego i przestępstwo oszustwa żywnościowego; laboratoria GIJHARS wykonują badania także dla sądów i prokuratury
Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych opisała 16 września 2026 r. nowelizację ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (ustawa z 17 lipca 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1154), która weszła w życie tego dnia. Zmienia ona definicję produktu zafałszowanego, wprowadza karę za celowe wprowadzanie go do obrotu i reguluje badania w laboratoriach Głównego Inspektoratu na wniosek innych instytucji.
- Według ustawy produkt zafałszowany to produkt bez oznakowania wymaganego przepisami o jakości handlowej, o składzie niezgodnym z tymi przepisami, z niezgodną z przepisami lub nieprawdziwą nazwą albo z nieprawdziwymi danymi o pochodzeniu, terminie przydatności do spożycia lub dacie minimalnej trwałości, zawartości netto, klasie jakości, odmianie lub typie handlowym, a także produkt, w którym zmiany – także w oznakowaniu – ukrywają rzeczywisty skład lub inne właściwości, jeżeli istotnie naruszają interesy konsumentów.
- Nowy art. 39k: kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej wprowadza do obrotu artykuły zafałszowane, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku, a przy artykułach znacznej wartości – karze pozbawienia wolności do lat 3. Według IJHARS inspekcja dostaje też ustawową podstawę współpracy z Policją, prokuraturą, Krajową Administracją Skarbową i Strażą Graniczną.
- Badania laboratoryjne związane z kontrolami urzędowymi według rozporządzenia (UE) 2017/625 oraz z zadaniami sądów, prokuratury i innych wskazanych organów są wykonywane w laboratoriach GIJHARS na pisemny wniosek; wnioskodawca zwraca koszty (z wyjątkiem sądów i prokuratury w sprawach o przestępstwo z art. 39k). Kwotę Główny Inspektor podaje w ciągu 7 dni od wniosku, a wyniki przekazuje najpóźniej 14 dni od przedstawienia dowodu zapłaty; wysokość kosztów określi rozporządzenie ministra.
- Nowelizacja rozszerza też kontrolę graniczną żywności spoza UE na produkty dotąd nieobjęte obowiązkową kontrolą jakości handlowej, pozwala kontrolować informacje o żywności poza etykietą (strony i sklepy internetowe, reklamy) i nakazywać sprostowania, a znak „Poznaj Dobrą Żywność” wolno będzie stosować tylko po decyzji ministra rolnictwa (z dwuletnim okresem przejściowym).