Oliwa z oliwek: IOC wydała metodę SPME-GC dla lotnych związków wskazujących wady sensoryczne i nowe wytyczne dla paneli degustacyjnych
Międzynarodowa Rada ds. Oliwy z Oliwek (IOC) udostępniła pod koniec lipca 2026 r. dokumenty z datą czerwiec 2026 r., m.in. nową metodę COI/T.20/Doc. No 37 oznaczania lotnych związków w oliwie z pierwszego tłoczenia techniką SPME-GC-FID/MS oraz nowe wydania wytycznych dla laboratoriów analizy sensorycznej. Decyzją Rady (UE) 2026/1539 Unia poparła zmiany dokumentów o ocenie organoleptycznej na 123. sesji Rady Członków IOC.
- Metoda obejmuje 18 związków: 15 z nich to minimalny zestaw cząsteczek diagnostycznych dla wad fermentacyjnych i niefermentacyjnych, np. kwas octowy, octan etylu i etanol dla wady „winey-vinegary”, propanian etylu dla „frostbitten olives”, heksanal, nonanal i kwas pentanowy dla wady „rancid”, a trzy — (E)-heks-2-enal, octan (Z)-heks-3-enylu i heksan-1-ol — dołączono ze względu na związek z owocowością.
- Związki z fazy nadpowierzchniowej zbiera włókno SPME DVB/CAR/PDMS 50/30 µm: 1,9 g oliwy z wzorcem wewnętrznym 4-metylopentan-2-olem (ok. 2,5 mg/kg) równoważy się 10 minut w 40 °C, a włókno eksponuje 40 minut. Rozdział prowadzi się na 60-metrowej kolumnie polarnej (glikol polietylenowy), a oznaczanie detektorem FID albo spektrometrem mas — zależnie od wyposażenia laboratorium.
- Kalibracja zewnętrzna ze wzorcem wewnętrznym w oliwie rafinowanej obejmuje dwie mieszaniny po 12 poziomów, 0,05–10 mg/kg i 0,20–25 mg/kg; związki identyfikuje się widmem masowym lub liniowym indeksem retencji (n-alkany C8–C20), a wynik w mg/kg podaje z trzema miejscami po przecinku jako średnią z trzech powtórzeń. Precyzję wyznaczono w badaniu międzylaboratoryjnym z 2019 r. zgodnie z ISO 5725 na pięciu próbkach, m.in. oliwie extra i lampante.
- Nowe wydania dotyczą sali do ocen sensorycznych (COI/T.20/Doc. No 6/Rev.2: 20–28 °C, miejsce na 10 kabin, kabina szeroka na 0,75 m bez zlewu i 0,85 m ze zlewem) oraz wewnętrznej kontroli jakości paneli (Doc. No 17/Rev.3: zalecana kontrola co najmniej 9 % próbek, materiał odniesienia co miesiąc, liczby precyzji i odchylenia degustatora do 2,0). Decyzja Rady 2026/1539 dotyczyła dwóch dokumentów: zmiany 2 Doc. No 6 i zmiany 3 Doc. No 5 o szkle do degustacji; decyzje IOC wpływają na unijne zasady kontroli zgodności oliwy.