Czynniki rakotwórcze w miejscu pracy: wiążące wartości dopuszczalne dla kobaltu (0,01 mg/m³ frakcji wdychalnej i 0,0025 mg/m³ respirabilnej), mieszanin WWA mierzonych jako benzo[a]piren (0,00007 mg/m³), izoprenu i 1,4-dioksanu, a praca z dymem spawalniczym w zakresie dyrektywy 2004/37/WE
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2026/2450 z 21 października 2026 r., opublikowana 30 października 2026 r. w Dzienniku Urzędowym UE, to szósta zmiana dyrektywy 2004/37/WE o ochronie pracowników przed czynnikami rakotwórczymi, mutagenami i substancjami reprotoksycznymi. Dodaje do załącznika III wiążące wartości dopuszczalne dla kobaltu i jego związków nieorganicznych, izoprenu i 1,4-dioksanu, po raz pierwszy podaje wartość dla mieszanin WWA, wprowadza dopuszczalną wartość biologiczną dla 1,4-dioksanu i obejmuje dyrektywą pracę z narażeniem na dym spawalniczy; wchodzi w życie 19 listopada 2026 r., a państwa członkowskie mają ją wdrożyć do 20 listopada 2028 r.
- Kobalt i nieorganiczne związki kobaltu: 0,01 mg/m³ dla frakcji wdychalnej i 0,0025 mg/m³ dla frakcji respirabilnej (wartości 8-godzinne, w przeliczeniu na kobalt), z notacją działania uczulającego na skórę i układ oddechowy; do 20 listopada 2032 r. obowiązują wartości przejściowe 0,02 i 0,0042 mg/m³. Izopren (CAS 78-79-5) dostaje wartość 8,5 mg/m³ (3 ppm), a 1,4-dioksan (CAS 123-91-1) — 7,3 mg/m³ (2 ppm) i krótkoterminowo 73 mg/m³ (20 ppm, okres odniesienia 15 minut), z notacją „skóra”.
- Mieszaniny wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA), zwłaszcza zawierające benzo[a]piren, miały dotąd w załączniku III tylko notację „skóra” — teraz obowiązuje dla nich 0,00007 mg/m³ (70 ng/m³) w przeliczeniu na benzo[a]piren. Do 20 listopada 2033 r. wartość 0,00014 mg/m³ obowiązuje w dziewięciu sektorach: odlewnie stali i żelaza (z producentami żelazostopów), producenci aluminium, wytwórcy produktów węglowych i grafitowych, koksownie, destylacja smoły węglowej, wytwórcy produktów ogniotrwałych, spawanie torów kolejowych, hutnictwo pozostałych metali nieżelaznych i odlewnictwo metali.
- Biomonitoring: nowe brzmienie załącznika IIIa dodaje wiążącą dopuszczalną wartość biologiczną dla 1,4-dioksanu — 45 mg HEAA (kwasu (2-hydroksyetoksy)octowego) na gram kreatyniny w moczu, mierzone po zakończeniu narażenia lub zmiany — i zachowuje wartości dla ołowiu z dyrektywy (UE) 2024/869 (30 µg Pb/100 ml krwi do 31 grudnia 2028 r., 15 µg/100 ml od 1 stycznia 2029 r., pomiar spektrometrią absorpcyjną lub metodą dającą równoważne wyniki). Do załącznika I trafia praca z narażeniem na dym spawalniczy zawierający substancje rakotwórcze, mutagenne lub reprotoksyczne kategorii 1A lub 1B — narażenie nie może przekraczać wartości dopuszczalnych substancji uwalnianych przy spawaniu.
- Według oceny skutków Komisji (SWD(2025) 193) na działanie jednej z pięciu objętych substancji narażonych jest w UE ponad 2,6 mln pracowników, krajowe wartości dla kobaltu (tam, gdzie są) wynoszą od 10 do 500 µg/m³, a koszty monitorowania i koszty administracyjne przedsiębiorstw oszacowano na ok. 535 mln euro w ciągu 40 lat. Izoprenu nie było we wniosku Komisji z lipca 2025 r. (według oceny narażenie jest już niższe od bezpiecznej dla zdrowia wartości wskazanej w opinii RAC) — wartość dopisano w toku prac legislacyjnych, a okres przejściowy dla WWA wydłużono z sześciu do siedmiu lat.