3-MCPD i estry glicydylowe: limity dla żywności dla dzieci, niższe dla olejów — i reguła dla metod pośrednich
Rozporządzenie Komisji (UE) 2026/1825 (Dz.U. UE z 30 lipca 2026 r.) wprowadza od 1 stycznia 2027 r. najwyższe dopuszczalne poziomy sumy 3-MCPD i jego estrów (50 µg/kg) oraz estrów glicydylowych (25 µg/kg) w żywności dla dzieci i przetworzonej żywności na bazie zbóż dla niemowląt i małych dzieci. Obniża też limity dla olejów i tłuszczów przeznaczonych do jej produkcji.
- Dla olejów i tłuszczów roślinnych, olejów z ryb i z innych organizmów morskich przeznaczonych do produkcji tej żywności limit sumy 3-MCPD i estrów spada od 1 stycznia 2027 r. z 750 do 500 µg/kg, a estrów glicydylowych — z 500 do 250 µg/kg.
- Nowe są limity dla żywności wieloskładnikowej zawierającej ponad 5 % tłuszczu i dodatek olejów lub tłuszczów: 1250 lub 2500 µg sumy 3-MCPD na kg tłuszczu (zależnie od rodzaju użytych olejów) i 1000 µg estrów glicydylowych na kg tłuszczu; limit 3-MCPD nie obejmuje panierowanych podsmażonych i smażonych mięsa i ryb, bo czynniki powstawania tego zanieczyszczenia przy smażeniu nie są jeszcze znane.
- Według motywów urzędowe laboratoria kontrolne rutynowo oznaczają estry glicydylowe metodami pośrednimi, którymi — wskutek konwersji analitycznej — oznacza się razem z nimi estry 3-MBPD i 3-MIPD kwasów tłuszczowych, zwłaszcza w olejach z organizmów morskich; limit estrów glicydylowych odnosi się więc do sumy estrów glicydylowych, 3-MBPD i 3-MIPD, a przy metodzie bezpośredniej — do dolnej granicy stężeń tej sumy.
- Podstawą są opinia EFSA z 2016 r. i jej aktualizacja dla 3-MCPD z 2017 r.: estry glicydylowe są genotoksyczne i rakotwórcze, a dla 3-MCPD i jego estrów EFSA ustaliła tolerowane dzienne pobranie 2,0 µg/kg masy ciała; rozporządzenie wyjaśnia też, że limit dla „innych olejów” obejmuje rafinowaną oliwę z oliwek.
Źródło: Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej — rozporządzenie Komisji (UE) 2026/1825